Üslü Sayılar - Temel Kavramlar
Üslü sayılar günlük hayatta sürekli karşılaştığımız bir konu. Taban ve üs olmak üzere iki parçadan oluşur.
Taban, çarpılan sayıdır. Üs ise bu sayının kaç kez kendisiyle çarpılacağını gösterir. Örneğin 2³'te 2 taban, 3 ise üstür ve bu 2×2×2 = 8 anlamına gelir.
Bazı önemli örnekler var ki bunları ezberlemen çok işine yarayacak:
- 3² = 9
- 5⁴ = 625
- 10¹ = 10
- 7⁰ = 1 (Her sayının sıfırıncı kuvveti daima 1'dir!)
Üslü sayıların en büyük avantajı büyük sayıları kısa yazmak. Bilim insanları ve matematikçiler bu yüzden sürekli kullanır. Alan ve hacim hesaplamalarında da çok işine yarayacak.
💡 İpucu: Her sayının sıfırıncı kuvveti 1, birinci kuvveti ise kendisidir. Bu kuralı unutma!
Üslü Sayıların Temel Kuralları
Üslü sayılarla işlem yaparken bilmen gereken dört temel kural var. Bunları öğrenince matematik çok daha kolay gelecek!
Çarpma kuralı: Aynı tabanlı sayıları çarparken üsleri topla. A^m × A^n = A^m+n. Mesela 2³ × 2² = 2⁵ = 32.
Bölme kuralı: Aynı tabanlı sayıları bölerken üsleri çıkar. A^m ÷ A^n = A^m−n. Örneğin 3⁵ ÷ 3² = 3³ = 27.
Üst üste alma kuralı: Üslü bir sayıyı tekrar üsse çıkarırken üsleri çarp. Am^n = A^(m×n). Bu kural sınavlarda çok çıkar!
🎯 Sınav İpucu: Bu kuralları karıştırma! Çarpma ve bölmede üslerle işlem yap, üst üste almada çarp.