Kimya217Güncellendi 5 Eki 20267 sayfa

Periyodik Özellikler ve Özelliklerin Değişimi

Şikayet Et

Elif İDİKURT@elifidikurt

Periyodik sistemdeki elementlerin özelliklerini anlamak, kimyada başarılı olmanın anahtarıdır. Bu bölümde atom yarıçapı, iyonlaşma enerjisi, elektronegatiflik gibi temel kavramları öğrenerek elementlerin davranışlarını tahmin edebileceksin.

Ders notlarını görmek için kaydol.
Ücretsiz!

Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun

Modern Periyodik Sistem

Periyodik tablo, elementlerin atom numaralarına göre düzenlendiği ve benzer özelliklere sahip elementlerin aynı sütunlarda yer aldığı muhteşem bir haritadır. 7 periyot (yatay satırlar) ve 18 grup (dikey sütunlar) bulunuyor.

Periyodik sistemde 4 önemli blok var: s, p, d ve f blokları. A grubu elementlerine ana grup, B grubu elementlerine geçiş elementleri deniyor.

En önemli grupları hatırlamak kolay! 1A alkali metaller, 2A toprak alkali metaller, 7A halojenler ve 8A soy gazlar olarak biliniyor. Aynı grupta bulunan elementlerin valans elektron dizilimleri aynıdır.

Püf Noktası: 1. periyot hariç tüm periyotlar s bloğu ile başlayıp p bloğu ile sonlanır!

Ders notlarını görmek için kaydol.
Ücretsiz!

Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun

Elementlerin Yerini Bulma ve Atom Yarıçapı

Bir elementin elektron diziliminden periyodik sistemdeki yerini bulmak çok basit! Son elektron hangi enerji düzeyindeyse o kadar periyot, valans elektronları hangi gruba işaret ediyorsa orası grup numarası.

Atom yarıçapı, atomun büyüklüğünü gösteren kritik bir özelliktir. Atomlar farklı türde bağlar yaptığında farklı yarıçap değerleri gösterir.

Kovalent yarıçap, aynı elementten iki atomun çekirdekleri arasındaki mesafenin yarısıdır. Van der Waals yarıçapı ise birbirine bağlanmamış en yakın atomlar arası uzaklığın yarısını ifade eder.

Dikkat: Bağ sayısı arttıkça bağ uzunluğu kısalır! C-C > C=C > C≡C şeklinde sıralanır.

Ders notlarını görmek için kaydol.
Ücretsiz!

Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun

İyonik Yarıçap ve Periyodik Değişim

Atomlar iyon haline geldiğinde yarıçapları dramatik şekilde değişir. Bir atom elektron vererek katyon oluşturduğunda yarıçapı küçülür, elektron alarak anyon oluşturduğunda büyür.

İzoelektronik taneciklerde (aynı elektron sayısına sahip) proton sayısı büyük olanın yarıçapı en küçüktür. Örneğin: Na⁺, Mg²⁺ ve Ne arasında Ne < Na⁺ < Mg²⁺ şeklinde sıralanır.

Periyodik tabloda atom yarıçapı sağa doğru azalır, aşağı doğru artar. Bu nedenle en büyük atomlar sol altta, en küçük atomlar sağ üstte bulunur.

Hatırlatma: Anyon > nötr atom > katyon şeklinde yarıçap sıralaması vardır!

Ders notlarını görmek için kaydol.
Ücretsiz!

Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun

Metallik Özellik ve İyonlaşma Enerjisi

Metallik özellik periyodik tabloda sola ve aşağıya doğru artar, ametallik özellik ise sağa ve yukarıya doğru artar. Metaller elektron verme, ametaller elektron alma eğilimindedir.

İyonlaşma enerjisi, gaz halindeki bir atomdan elektron koparmak için gereken enerjidir. Birimi kJ/mol'dür. Periyodik tabloda sağa doğru artar, aşağı doğru azalır.

Dikkat edilmesi gereken istisnalar var! Mg'nin iyonlaşma enerjisi Al'den, N'nin ise O'den büyüktür. Bu durumun sebebi orbital simetrisidir.

Formül Hatırlatması: X $g$ + IE₁ → X⁺ $g$ + e⁻ şeklinde ifade edilir!

Ders notlarını görmek için kaydol.
Ücretsiz!

Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun

Elektron İlgisi

Elektron ilgisi, gaz halindeki bir atomun elektron alması sırasındaki enerji değişimidir. Değeri pozitif veya negatif olabilir.

Eksik enerji verilirse endotermik, enerji açığa çıkarsa egzotermik süreç gerçekleşir. 2A grubu elementleri, azot ve soy gazların elektron ilgileri pozitiftir.

Periyodik tabloda elektron ilgisi genellikle sağa doğru artar, aşağı doğru azalır. Klor en büyük elektron ilgisine sahip elementtir.

İpucu: Elektron ilgisinin 8A grubu hariç periyodik değişim gösterdiğini unutma!

Ders notlarını görmek için kaydol.
Ücretsiz!

Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun

Elektronegatiflik ve Oksit Özellikleri

Elektronegatiflik, bir atomun kimyasal bağdaki elektronları çekme yeteneğidir. Linus Pauling tarafından tanımlanmış bu kavram 0,7-4 arasında değişir.

İki atom arasındaki elektronegatiflik farkı 1,7'den büyükse iyonik, 0-1,7 arasındaysa polar kovalent, 0 ise apolar kovalent bağ oluşur.

Metal oksitleri bazik, ametal oksitleri asidik özellik gösterir. Bazik oksitler suyla tepkimeye girerek baz, asidik oksitler suyla tepkimeye girerek asit oluşturur.

Önemli: Elektronegatiflik birimsiz ve göreceli bir kavramdır, enerji alınıp verilmez!

Ders notlarını görmek için kaydol.
Ücretsiz!

Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun

Oksit ve Hidroksitlerin Asitlik-Bazlık Özellikleri

Periyodik tabloda oksitlerin asidik karakteri sağa doğru artar, bazik karakteri sola doğru artar. Bu özellik elementlerin kimyasal davranışlarını anlamak için kritiktir.

Ametal oksitleri arasında oksijen oranı az olanlar nötr oksit olarak adlandırılır. Bunlar asit ve bazlarla tepkime vermezler.

Amfoter metallerin oksitleri hem asidik hem bazik özellik gösterir. Güçlü asit ve bazlarla tepkime verebilirler.

Halojenik asitler: HI > HBr > HCl > HF şeklinde asitlik kuvveti sıralanır!

Hiç sormayacaksın sanmıştık...

Yapay zeka arkadaşımız öğrencilerin ihtiyaçlarına göre özel olarak tasarlanmıştır. Platformda bulunan milyonlarca içeriğe dayanarak öğrencilere gerçekten anlamlı ve ilgili yanıtlar verebiliyoruz. Ancak mesele sadece cevaplar değil, refakatçi aynı zamanda kişiselleştirilmiş öğrenme planları, sınavlar veya sohbet içerikleri ve öğrencilerin becerilerine ve gelişimlerine dayalı %100 kişiselleştirme ile öğrencilere günlük öğrenme zorluklarında rehberlik ediyor.

Uygulamayı Google Play Store ve Apple App Store'dan indirebilirsiniz.

Knowunity uygulaması ücretsiz! Uygulamamız çok yakında indirmeye hazır olacak, bekle bizi. 💙

Periyodik Özellikler ve Özelliklerin Değişimi

Modern Periyodik Sistem

Elementlerin Yerini Bulma ve Atom Yarıçapı

İyonik Yarıçap ve Periyodik Değişim

Metallik Özellik ve İyonlaşma Enerjisi

Elektron İlgisi

Elektronegatiflik ve Oksit Özellikleri

Oksit ve Hidroksitlerin Asitlik-Bazlık Özellikleri

Hiç sormayacaksın sanmıştık...

Knowunity yapay zeka arkadaşı nedir?

Knowunity uygulamasını nereden indirebilirim?

Knowunity ücretsiz mi?

Benzer Ders Notları

9. sınıf kimya periyodik tablolar

periyodik özelliklerin değişimi

Periyodik özellikler

Periyodik Özellikler

Kimya Periyodik Sistem

Periyodik sistem

En popüler içerikler: Periodic Trends

KİMYA 9.SINIF

Kimya Periyodik Sistem

Periyodik özellikler (tyt kimya 3. Konu başlığı)

9. Sınıf kimya

Modern Periyodik Sistem

Periyodik özellikler

Periyodik özellikler

Periyodik tabloya ait bilinmesi gerekenler

9.sınıf kimya periyodik tablo

En popüler içerikler: Kimya

Tyt kimya

Tyt kimya konu başlıkları

TYT Kimya her yıl çıkan konu notları

Tyt kimya

9.sınıf kimya 1. Ünite

Kimyasal Türler Arası Etkileşimler

TYT Kimya Tekrar ve Özet 2024

Kimyanın alt dalları

11 sınıf kimyasal tepkimelerde enerji full tekrar

En popüler içerikler

Tyt biyoloji

Tyt kimya

8.sınıf matematik

8. Sınıf fen notları

Tyt kimya konu başlıkları

TYT Kimya her yıl çıkan konu notları

8. Sınıf LGS Matematik Çarpanlar ve Katlar Konu Anlatımı

9. Sınıf Tarih Konu Anlatımı

Tyt Ayt Kpss Tarih

Kullanıcılarımızdan yorumlar. Onlar her şeyi çok beğendi, sen de beğeneceksin.