Fen Bilimleri2,871 görüntüleme·Güncellendi May 17, 2026·7 sayfa

7. Sınıf Fen Bilimleri: Hücre ve Organeller Anlatımı

Metehan Bakar@metehanbakar

Hücre, canlıların en küçük yapı ve görev birimidir. Bu minicik... Daha fazla göster

1 / 7

of 7

HÜCRE

✔Canlıların, canlılık özelliği gösteren en küçük yapı ve görev birimine hücre
denir.

✔ Hücreler çok küçük yapılı olduklarından dolay

Hücre Nedir?

Hücre, canlıların yaşamsal özellik gösteren en küçük yapı ve görev birimidir. Mikroskobik boyutta oldukları için çoğunu gözle göremeyiz. Solunum ve boşaltım gibi tüm yaşamsal olaylar hücrelerde gerçekleşir.

İnsanlar, hayvanlar ve bitkiler milyarlarca hücrenin bir araya gelmesiyle oluşurken, mikroskobik canlılar tek bir hücreden oluşabilir. Hücreyi ilk defa 17. yüzyılda Robert Hooke basit bir mikroskopla gözlemlemiştir.

Hücrenin temel kısımları hücre zarı, çekirdek ve sitoplazmadır. Bu kısımlar gelişmiş canlılarda tam olarak bulunurken, bakteriler gibi ilkel canlılarda çekirdek yoktur, sadece hücre zarı ve sitoplazmaları vardır.

Biliyor muydun? Hücre teorisine göre, tüm canlılar hücrelerden oluşur ve her yeni hücre daha önce var olan hücrelerin bölünmesiyle ortaya çıkar!

of 7

Hücrenin Yapısı

Hücre zarı, hücrenin etrafını sararak ona şekil verir ve dış ortamdan korur. Canlı ve esnek yapıdaki zar, seçici-geçirgen özelliği sayesinde madde giriş çıkışını kontrol eder. Karbonhidrat, yağ ve proteinlerden oluşur.

Hücre çeperi ise sadece bitki, mantar ve bazı ilkel hücrelerde bulunur. Selüloz denilen maddeden oluşan çeper, kalın, sert ve dayanıklıdır. Hayvan hücrelerinde yoktur! Çeper cansızdır ve hücreye dayanıklılık sağlar.

Bitki ve hayvan hücreleri arasındaki en önemli farklardan biri budur. Çeper, geçirgendir ama seçici değildir ve üzerinde geçitler bulunur. Bitkiye destek sağlayan bu yapı, ona dayanıklılık kazandırır.

Merak ediyor musun? Bitki hücrelerindeki sert çeper olmasaydı, bitkiler ayakta duramaz ve kolayca zarar görürdü!

of 7

Hücrenin İç Yapısı

Sitoplazma, hücre zarı ile çekirdek arasındaki yumurta akı kıvamındaki akışkan sıvıdır. Su, besinler, hormonlar ve organelleri içeren bu yapı canlı ve renksizdir. Sitoplazmada birçok kimyasal tepkime gerçekleşir.

Çekirdek, hücrenin yönetim ve kalıtım merkezidir. Gelişmiş tüm canlılarda bulunan çekirdek, büyüme, gelişme, solunum gibi canlılık faaliyetlerini kontrol eder. İçinde DNA bulunur ve bu DNA'nın belirli bölümlerine gen denir.

Genler, göz rengi, saç tipi ve cinsiyet gibi özelliklerimizi belirler. DNA normalde kromatin ağ halinde bulunur, ancak hücre bölüneceği zaman kısalıp kalınlaşarak kromozom halini alır.

İlginç Bilgi: Aynı türdeki canlıların kromozom sayıları aynıdır ama kromozom sayısı canlıların gelişmişliğini göstermez. Mesela eğrelti otu bitkisinin 500 kromozomu varken, insanda sadece 46 kromozom bulunur!

of 7

Kromozomlar ve Kalıtım

DNA, hücre bölünmeden önce kromatin ağ şeklinde dağınık durur. Bölünme zamanı geldiğinde ise kısalıp kalınlaşarak protein kılıfla kaplanır ve kromozom halini alır.

Aynı türe ait canlıların kromozom sayıları aynıdır. Örneğin tüm insanlarda 46 kromozom bulunur. Ancak farklı türlere ait canlıların da kromozom sayıları aynı olabilir. Mesela hem insanın hem de kurt bağrı bitkisinin 46 kromozomu vardır.

Kromozom sayısının fazla olması, o canlının daha gelişmiş olduğu anlamına gelmez. Örneğin eğrelti otunda 500 kromozom varken, insanda sadece 46 kromozom bulunur. Kalıtsal yapıların büyükten küçüğe sıralanışı: Çekirdek > Kromozom > DNA > Gen şeklindedir.

Şaşırtıcı Gerçek: Patatesle köpeğin kromozom sayıları farklıdır! Patatesin 48, köpeğin ise 78 kromozomu vardır. Kromozom sayısı canlıların gelişmişliğini değil, sadece genetik yapısını gösterir.

of 7

Hücre Organelleri I

Hücrede, farklı görevleri yapan küçük yapılara organel denir. Her organel özel bir işlevi yerine getirir, tıpkı vücudumuzdaki organlar gibi.

Mitokondri, hücrenin enerji santralidir. Besinleri parçalayarak enerji (ATP) üretir. Kas ve sinir hücreleri gibi enerji ihtiyacı fazla olan hücrelerde mitokondri sayısı daha fazladır. Hem bitki hem de hayvan hücrelerinde bulunur.

Lizozom, hücre içindeki maddelerin sindirilmesinden sorumludur. Büyük molekülleri küçük parçalara ayırır ve yaşlanmış organelleri parçalayarak "hücre temizliği" yapar. Lizozom hayvan hücrelerinde bulunur, gelişmiş bitki hücrelerinde ise lizozom benzeri yapılar vardır.

İlginç not: Eğer lizozomlar patlarsa, içlerindeki sindirim enzimleri hücreyi parçalayabilir! Bu nedenle lizozomlar "hücrenin intihar keseleri" olarak da bilinir.

of 7

Hücre Organelleri II

Ribozom, protein üretiminde görevli en küçük organeldir. Tüm canlı hücrelerde bulunması zorunludur. Ribozomlar, amino asitleri birleştirerek hücre için gerekli proteinleri üretir.

Golgi cisimciği, hücre içinde üretilen maddelerin paketlenmesi ve salgılanmasını sağlar. Üst üste dizilmiş keseciklerden oluşan bu organel, gözyaşı, tükürük ve ter bezi gibi salgı üreten hücrelerde daha fazla bulunur.

Koful, hücrede su, besin ve atıkların depolandığı keseciktir. Bitki hücrelerinde koful genellikle büyük ve az sayıdadır. Hayvan hücrelerinde ise daha küçük ve çok sayıdadır. Bitki hücrelerindeki büyük kofullar, hücrenin dik durmasına yardımcı olur.

Harika bilgi: Bitki hücreleri, suyu kofullarında depolayarak turgor basıncı oluşturur. Bu sayede bitkiler canlı ve dik durabilir. Susuz kalan bitkinin solmasının sebebi, kofullarındaki suyun azalmasıdır!

of 7

Hücre Organelleri III

Endoplazmik retikulum, hücre içinde madde taşınmasından sorumlu kanal sistemidir. Hücre zarından çekirdeğe kadar uzanan bu yapı, hücre içi iletişimi sağlar. Hem bitki hem hayvan hücrelerinde bulunur.

Sentrozom, sadece hayvan hücrelerinde bulunan ve hücre bölünmesinde görev yapan organeldir. İki tane sentriyolden oluşur ve hücre bölünürken iğ ipliklerini oluşturarak kromozomların hücrenin iki ucuna çekilmesini sağlar.

Kloroplast, sadece bitki hücrelerinde bulunur ve yeşil rengin kaynağı olan klorofil maddesini içerir. Fotosentez yaparak güneş ışığını kullanıp karbondioksit ve sudan besin ve oksijen üretir. Bu sayede dünyamızdaki besin ve oksijen kaynağı oluşur.

Harika bir bilgi: Kloroplastlar sayesinde bitkiler kendi besinlerini kendileri üretebilirler. Dünya üzerindeki neredeyse tüm besin zinciri ve oksijenin kaynağı, bitkilerdeki bu küçücük kloroplastlardır!

Hiç sormayacaksın sanmıştık...

Knowunity yapay zeka arkadaşı nedir?

Yapay zeka arkadaşımız öğrencilerin ihtiyaçlarına göre özel olarak tasarlanmıştır. Platformda bulunan milyonlarca içeriğe dayanarak öğrencilere gerçekten anlamlı ve ilgili yanıtlar verebiliyoruz. Ancak mesele sadece cevaplar değil, refakatçi aynı zamanda kişiselleştirilmiş öğrenme planları, sınavlar veya sohbet içerikleri ve öğrencilerin becerilerine ve gelişimlerine dayalı %100 kişiselleştirme ile öğrencilere günlük öğrenme zorluklarında rehberlik ediyor.

Knowunity uygulamasını nereden indirebilirim?

Uygulamayı Google Play Store ve Apple App Store'dan indirebilirsiniz.

Knowunity ücretsiz mi?

Knowunity uygulaması ücretsiz! Uygulamamız çok yakında indirmeye hazır olacak, bekle bizi. 💙

Hücre Nedir?

Hücrenin Yapısı

Hücrenin İç Yapısı

Kromozomlar ve Kalıtım

Hücre Organelleri I

Hücre Organelleri II

Hücre Organelleri III

Hiç sormayacaksın sanmıştık...

Knowunity yapay zeka arkadaşı nedir?

Knowunity uygulamasını nereden indirebilirim?

Knowunity ücretsiz mi?

En popüler içerikler: Nucleus

7. Sınıf Fen Bilimleri Hücreler

Hücre ve Organelleri 5. Sınıf

7.sınıf Hücre

8.sınıf fen bilimleri dna ve genetik kod ders notları

7. Sınıf Fen Bilimleri Hücre Bölünmesi 1 Mitoz Bölünme

Mayoz bölünme evreleri

Kromozom-DNA-Gen-Nükleotid ve DNA'nın Eşlenmesi Ders Notu

Organeller

8. Sınıf Fen DNA Ve Genetik Kod

Fen Bilimleri dersinin en popüler içerikleri

7. Sınıf Fen Bilimleri

8. SINIF BASİT MAKİNELER-MAKARALAR

7. Sınıf Fen Bilimleri Ders Notları Bütün Konular Özet Şeklinde Anlatılmıştır

7. sınıf fen bilimleri AYNALAR

8. Sinif fen tum uniteler

Basınç

9.sınıf fizik 3.ünite Katı, sıvı, gaz basıncı. 3.1-3.3

Fen fotosentez

Fen Sınavı 6. sınıf

En popüler içerikler

8.sınıf matematik

11. sınıf biyoloji dolaşım sistemi ders notları

Tyt biyoloji

7. Sınıf Fen Bilimleri

9. Sınıf Tarih Konu Anlatımı

9.sınıf tarih ders notları

İnkılap tarihi

8. SINIF BASİT MAKİNELER-MAKARALAR

9. sınıf coğrafya ders notları

Aradığını bulamıyor musun? Diğer derslere göz at.

Kullanıcılarımızdan yorumlar. Onlar her şeyi çok beğendi — sen de beğeneceksin.

Ders notlarını görmek için kaydol. Ücretsiz!

Hücre Nedir?

Ders notlarını görmek için kaydol. Ücretsiz!

Hücrenin Yapısı

Ders notlarını görmek için kaydol. Ücretsiz!

Hücrenin İç Yapısı

Ders notlarını görmek için kaydol. Ücretsiz!

Kromozomlar ve Kalıtım

Ders notlarını görmek için kaydol. Ücretsiz!

Hücre Organelleri I

Ders notlarını görmek için kaydol. Ücretsiz!

Hücre Organelleri II

Ders notlarını görmek için kaydol. Ücretsiz!

Hücre Organelleri III

Hiç sormayacaksın sanmıştık...

Knowunity yapay zeka arkadaşı nedir?

Knowunity uygulamasını nereden indirebilirim?

Knowunity ücretsiz mi?

En popüler içerikler: Nucleus

7. Sınıf Fen Bilimleri Hücreler

Hücre ve Organelleri 5. Sınıf

7.sınıf Hücre

8.sınıf fen bilimleri dna ve genetik kod ders notları

7. Sınıf Fen Bilimleri Hücre Bölünmesi 1 Mitoz Bölünme

Mayoz bölünme evreleri

Kromozom-DNA-Gen-Nükleotid ve DNA'nın Eşlenmesi Ders Notu

Organeller

8. Sınıf Fen DNA Ve Genetik Kod

Fen Bilimleri dersinin en popüler içerikleri

7. Sınıf Fen Bilimleri

8. SINIF BASİT MAKİNELER-MAKARALAR

7. Sınıf Fen Bilimleri Ders Notları Bütün Konular Özet Şeklinde Anlatılmıştır

7. sınıf fen bilimleri AYNALAR

8. Sinif fen tum uniteler

Basınç

9.sınıf fizik 3.ünite Katı, sıvı, gaz basıncı. 3.1-3.3

Fen fotosentez