Matematik Konum, coğrafi açıdan dünya üzerinde bir yerin konumunu belirlemek... Daha fazla göster
Cografya121 görüntüleme·Güncellendi May 18, 2026·5 sayfaCoğrafya: Coğrafi Konum ve Yerel Saat Hesaplamaları
E
Elifsu Burcu@elifsuburcu
1 / 5
1
of 5
Enlem ve Etkileri
Enlem, bir yerin Ekvator'a olan uzaklığını gösterir ve dünya üzerinde pek çok şeyi etkiler. Ekvator'a yaklaştıkça güneş ışınları daha dik gelir ve sıcaklık artar. Enlem; sıcaklık, gölge boyu, tarım ürünleri ve iklim özelliklerini doğrudan etkileyen faktörlerin başında gelir.
Enlemin başlıca etkileri arasında sıcaklık, gölge boyu, deniz tuzluluk oranı, tarım ürünleri dağılımı, kalıcı kar sınırı, toprak türü ve akarsu rejimi yer alır. Örneğin, Ekvator'a yaklaştıkça gölge boyu kısalır ve sıcaklık artar.
Paraleller (enlemler) ekvatorda başlar ve derecesi 0'dır. Kutuplara doğru gidildikçe boyları kısalır ve dereceleri artar. Paraleller arası uzaklık yaklaşık 111 km'dir.
Not: Enlemle ters düşen durumlar da vardır! Denizellik, karasallık ve yükselti gibi faktörler enlemin etkisini değiştirebilir.
2
of 5
Paraleller ve Ortak Özellikleri
Dünya üzerinde önemli paraleller vardır: Ekvator (0°), Yengeç Dönencesi (23°27' KP), Oğlak Dönencesi (23°27' GP) ve Kutup Daireleri (66°33'). Türkiye, 36°-42° kuzey paralelleri arasında, yani ılıman kuşakta yer alır.
Aynı paralel üzerinde bulunan noktaların birçok ortak özelliği bulunur. Bu noktaların Ekvator'a uzaklıkları, güneş ışınlarının geliş açıları ve iklim kuşakları aynıdır. Ayrıca çizgisel hızları, gündüz süreleri ve gece-gündüz süre farkları da eşittir.
Aynı paraleldeki noktaların yaşadığı mevsim, gölge boyları ve yönleri aynıdır. Ancak yerel saatleri farklıdır, çünkü boylamları farklıdır. Aynı şekilde iklim özellikleri de tamamen aynı olmayabilir.
Biliyor muydun? Ekvator'a yakın bölgelerde (Brezilya, Nijerya, Endonezya, Malezya) yıl boyu yağış görülür ve yerleşme sınırı daha yüksektir!
3
of 5
Meridyenler ve Özellikleri
Meridyenler (boylamlar), kutup noktalarında birleşen ve boyları birbirine eşit olan hayali çizgilerdir. Başlangıç meridyeni Greenwich'ten (Londra) geçer ve derecesi 0°'dir. Dünya üzerinde toplam 360 meridyen yayı (180 doğu, 180 batı) bulunur.
Meridyenler arası mesafe sadece Ekvator'da 111 km'dir ve kutuplara doğru azalır. Güneş, bir meridyenden 4 dakikada geçer. Türkiye 26°-45° doğu meridyenleri arasında yer alır. Tarih değiştirme çizgisi ise 180° meridyeninden geçer.
Aynı meridyen üzerindeki noktaların yerel saatleri, öğlen vakitleri ve güneşin karşılarından geçiş zamanları aynıdır. Ancak çizgisel hızları ve sadece ekinoksta güneşin doğuş-batış saatleri aynı olabilir.
İpucu: Meridyen hesaplamalarında 4 dakika kuralını hatırla! Her 15° meridyen farkı = 1 saat zaman farkı demektir.
4
of 5
Türkiye'nin Matematik Konumu ve Yerel Saat
Türkiye, 36°-42° kuzey paralelleri ve 26°-45° doğu meridyenleri arasında, orta kuşakta yer alır. En kuzey noktası Sinop (İnceburun), en güney noktası Hatay, en doğusu Iğdır, en batısı ise Gökçeada'daki Avlaka Burnu'dur.
Yerel saat hesaplamalarında temel kural, doğuda güneşin daha erken doğmasıdır. Dolayısıyla doğuya gidildikçe yerel saat ileride olur. 21 Mart ve 23 Eylül ekinoks günlerinde güneş ışınları öğlen 12:00'de en dik gelir.
Yerel saat hesaplaması yaparken, meridyen farkını bulup 4 ile çarpmak gerekir. Örneğin, 30° D boylamındaki İzmit'te saat 10:40 iken, 45° D boylamındaki Iğdır'da saat 11:40'tır çünkü 15° fark × 4 dakika = 60 dakika (1 saat) eder.
Pratik Bilgi: Yerel saat hesaplamalarında doğu-batı meridyenlerini karşılaştırırken şu kuralları uygulayın: veya ise çıkarma, veya ise toplama yapın ve 4 dakika ile çarpın!
5
of 5
Karışık Saat ve Boylam Hesaplamaları
Saat verilip boylam sorulduğunda, zaman farkını hesaplayıp meridyen farkını bulmak gerekir. Örneğin, 20° B boylamında saat 10:00 iken, saatin 12:00 olduğu yerin boylamı hesaplanırken 2 saat farkı olduğu görülür. Bu da 30° meridyen farkına eşittir.
Karışık hesaplamalarda tarih ve gün değişimi de önemlidir. Örneğin, 35° D Burdur'da 31 Aralık 2018 Cuma günü saat 23:50 iken, 70° D merkezinde saatin 1 Ocak 2019 Pazar günü 02:10 olduğunu hesaplayabiliriz .
Güneşin doğuş ve batış saati sorularında da benzer hesaplamalar yapılır. 21 Mart'ta 35° D Burdur'da güneş 06:20'de doğuyorsa, 50° D Bakü'de 15° doğu farkı olduğundan 1 saat erken doğar (05:20).
Önemli: Güneşin ufuk düzlemi konumu saat hesaplamalarında yardımcı olur. 21 Mart ve 23 Eylül ekinoks günlerinde gece-gündüz eşitliği vardır ve bu tarihlerde güneş tam doğudan doğup tam batıdan batar!
Hiç sormayacaksın sanmıştık...
Knowunity yapay zeka arkadaşı nedir?
Yapay zeka arkadaşımız öğrencilerin ihtiyaçlarına göre özel olarak tasarlanmıştır. Platformda bulunan milyonlarca içeriğe dayanarak öğrencilere gerçekten anlamlı ve ilgili yanıtlar verebiliyoruz. Ancak mesele sadece cevaplar değil, refakatçi aynı zamanda kişiselleştirilmiş öğrenme planları, sınavlar veya sohbet içerikleri ve öğrencilerin becerilerine ve gelişimlerine dayalı %100 kişiselleştirme ile öğrencilere günlük öğrenme zorluklarında rehberlik ediyor.
Knowunity uygulamasını nereden indirebilirim?
Uygulamayı Google Play Store ve Apple App Store'dan indirebilirsiniz.
Knowunity ücretsiz mi?
Knowunity uygulaması ücretsiz! Uygulamamız çok yakında indirmeye hazır olacak, bekle bizi. 💙
En popüler içerikler: Latitude
6CografyaCoğrafi Konum
Enlem, ekvator ve meridyenler
97026
CografyaCoğrafi konum
Bu ders notu coğrafya dersinde coğrafi konum konusu hakkında bilgiler verir
91,63624
CografyaCoğrafya
Eklem etkisi boylam meridyen yerel saat
93129
CografyaCoğrafya
Coğrafya bilimi ,harita okuryazarlığı,paralellerin özellikleri,meridyenlerin özellikleri,yerel saat hesaplamaları,ulusal saat, uluslararası saat dilimleri,büyük ve küçük haritaların karşılaştırılması
9993
CografyaDünyanın şekli ve sonuçları
9. sınıf coğrafya konu anlatımı
99904
Cografyacografya sıcaklık
tyt 2
94381
Cografya dersinin en popüler içerikleri
9Cografya9. sınıf coğrafya ders notları
9. sınıf coğrafya ilk 3 ünitenin notları
917,800267
Cografya10. SINIF COĞRAFYA EKONOMİK FAALİYETLER
10. SINIF COĞRAFYA EKONOMİK FAALİYETLER
1079513
CografyaCoğrafya
Coğrafya tyt için tekrar
1269218
Cografya10. SINIF COĞRAFYA YERLEŞME
10. SINIF COĞRAFYA YERLEŞME
101,22910
CografyaEkosistem ve Madde Döngüleri
11. Sınıf Coğrafya Ekosistem
113,10541
Cografyafiziki dalgalar
fiziki dalgalar
1044413
Cografya10. SINIF COĞRAFYA DOĞAL AFETLER
10. SINIF COĞRAFYA DOĞAL AFETLER
109758
CografyaCOĞRAFYA EKONOMİK FAALİYETLER
Ekonomik faaliyetlerin sınıflandırılması
105376
Cografya11 AYT Coğrafya Madenler
CK
117282
En popüler içerikler
9
Matematik8.sınıf matematik
Tüm üniteleri içermektedir!
84,791163
Biyoloji11. sınıf biyoloji dolaşım sistemi ders notları
11. sınıf biyoloji dolaşım sistemi ders notları
114,13282
BiyolojiTyt biyoloji
Bio
94,669128
Fen Bilimleri7. Sınıf Fen Bilimleri
Tüm üniteler
79,117185
Tarih9. Sınıf Tarih Konu Anlatımı
9. sınıf tarih tüm ünite konu anlatımı
93,32560
Tarih9.sınıf tarih ders notları
Yeni maarif modele uygundur
91,90244
T.C. İnkılâp Tarihi ve Atatürkçülükİnkılap tarihi
Beğenin
82,63653
Fen Bilimleri8. SINIF BASİT MAKİNELER-MAKARALAR
8. SINIF BASİT MAKİNELER-MAKARALAR
83,35980
Cografya9. sınıf coğrafya ders notları
9. sınıf coğrafya ilk 3 ünitenin notları
917,800267
Aradığını bulamıyor musun? Diğer derslere göz at.
Kullanıcılarımızdan yorumlar. Onlar her şeyi çok beğendi — sen de beğeneceksin.
4.6/5App Store
4.7/5Google Play
Uygulama çok kolay kullanılıyor ve güzel tasarlanmış. Şu ana kadar aradığım her şeyi buldum ve sunumlardan çok şey öğrendim! Kesinlikle ödevlerim için hep kullanacağım!
A.S.iOS kullanıcısı
Uygulama çok iyi. Çok fazla ders notu ve yardımlaşma var. Örneğin benim problem yaşadığım bir ders Geometriydi ve ANINDA yardım ettiler beraber hem sorularımı çözdük hem konu anlatımı buldum. Herkese tavsiye ederim.
S.L.Android kullanıcısı
BEN ŞOK. Reklamını sık sık gördüğüm için uygulamayı denedim ve gerçekten hayran kaldım. Bu uygulama okul için tam ihtiyacım olan şey. Anında ödev yardımı, konu anlatımı, örnek sınavlar, flaşkartlar hepsi hepsi var, şiddetle tavsiye ederim ✅
A.iOS kullanıcısı
Cografya121 görüntüleme·Güncellendi May 18, 2026·5 sayfaCoğrafya: Coğrafi Konum ve Yerel Saat Hesaplamaları
E
Elifsu Burcu@elifsuburcu
Matematik Konum, coğrafi açıdan dünya üzerinde bir yerin konumunu belirlemek için kullanılan enlem ve boylam bilgilerini kapsar. Bu konumdaki temel bilgiler, iklim özelliklerinden yerel saat hesaplamalarına kadar pek çok alanı etkiler.
1
of 5Ders notlarını görmek için kaydol. Ücretsiz!
- Tüm belgeleri görebilirsin
- Notlarını Yükselt
- Milyonlarca öğrenciye katıl
Enlem ve Etkileri
Enlem, bir yerin Ekvator'a olan uzaklığını gösterir ve dünya üzerinde pek çok şeyi etkiler. Ekvator'a yaklaştıkça güneş ışınları daha dik gelir ve sıcaklık artar. Enlem; sıcaklık, gölge boyu, tarım ürünleri ve iklim özelliklerini doğrudan etkileyen faktörlerin başında gelir.
Enlemin başlıca etkileri arasında sıcaklık, gölge boyu, deniz tuzluluk oranı, tarım ürünleri dağılımı, kalıcı kar sınırı, toprak türü ve akarsu rejimi yer alır. Örneğin, Ekvator'a yaklaştıkça gölge boyu kısalır ve sıcaklık artar.
Paraleller (enlemler) ekvatorda başlar ve derecesi 0'dır. Kutuplara doğru gidildikçe boyları kısalır ve dereceleri artar. Paraleller arası uzaklık yaklaşık 111 km'dir.
Not: Enlemle ters düşen durumlar da vardır! Denizellik, karasallık ve yükselti gibi faktörler enlemin etkisini değiştirebilir.
2
of 5Ders notlarını görmek için kaydol. Ücretsiz!
- Tüm belgeleri görebilirsin
- Notlarını Yükselt
- Milyonlarca öğrenciye katıl
Paraleller ve Ortak Özellikleri
Dünya üzerinde önemli paraleller vardır: Ekvator (0°), Yengeç Dönencesi (23°27' KP), Oğlak Dönencesi (23°27' GP) ve Kutup Daireleri (66°33'). Türkiye, 36°-42° kuzey paralelleri arasında, yani ılıman kuşakta yer alır.
Aynı paralel üzerinde bulunan noktaların birçok ortak özelliği bulunur. Bu noktaların Ekvator'a uzaklıkları, güneş ışınlarının geliş açıları ve iklim kuşakları aynıdır. Ayrıca çizgisel hızları, gündüz süreleri ve gece-gündüz süre farkları da eşittir.
Aynı paraleldeki noktaların yaşadığı mevsim, gölge boyları ve yönleri aynıdır. Ancak yerel saatleri farklıdır, çünkü boylamları farklıdır. Aynı şekilde iklim özellikleri de tamamen aynı olmayabilir.
Biliyor muydun? Ekvator'a yakın bölgelerde (Brezilya, Nijerya, Endonezya, Malezya) yıl boyu yağış görülür ve yerleşme sınırı daha yüksektir!
3
of 5Ders notlarını görmek için kaydol. Ücretsiz!
- Tüm belgeleri görebilirsin
- Notlarını Yükselt
- Milyonlarca öğrenciye katıl
Meridyenler ve Özellikleri
Meridyenler (boylamlar), kutup noktalarında birleşen ve boyları birbirine eşit olan hayali çizgilerdir. Başlangıç meridyeni Greenwich'ten (Londra) geçer ve derecesi 0°'dir. Dünya üzerinde toplam 360 meridyen yayı (180 doğu, 180 batı) bulunur.
Meridyenler arası mesafe sadece Ekvator'da 111 km'dir ve kutuplara doğru azalır. Güneş, bir meridyenden 4 dakikada geçer. Türkiye 26°-45° doğu meridyenleri arasında yer alır. Tarih değiştirme çizgisi ise 180° meridyeninden geçer.
Aynı meridyen üzerindeki noktaların yerel saatleri, öğlen vakitleri ve güneşin karşılarından geçiş zamanları aynıdır. Ancak çizgisel hızları ve sadece ekinoksta güneşin doğuş-batış saatleri aynı olabilir.
İpucu: Meridyen hesaplamalarında 4 dakika kuralını hatırla! Her 15° meridyen farkı = 1 saat zaman farkı demektir.
4
of 5Ders notlarını görmek için kaydol. Ücretsiz!
- Tüm belgeleri görebilirsin
- Notlarını Yükselt
- Milyonlarca öğrenciye katıl
Türkiye'nin Matematik Konumu ve Yerel Saat
Türkiye, 36°-42° kuzey paralelleri ve 26°-45° doğu meridyenleri arasında, orta kuşakta yer alır. En kuzey noktası Sinop (İnceburun), en güney noktası Hatay, en doğusu Iğdır, en batısı ise Gökçeada'daki Avlaka Burnu'dur.
Yerel saat hesaplamalarında temel kural, doğuda güneşin daha erken doğmasıdır. Dolayısıyla doğuya gidildikçe yerel saat ileride olur. 21 Mart ve 23 Eylül ekinoks günlerinde güneş ışınları öğlen 12:00'de en dik gelir.
Yerel saat hesaplaması yaparken, meridyen farkını bulup 4 ile çarpmak gerekir. Örneğin, 30° D boylamındaki İzmit'te saat 10:40 iken, 45° D boylamındaki Iğdır'da saat 11:40'tır çünkü 15° fark × 4 dakika = 60 dakika (1 saat) eder.
Pratik Bilgi: Yerel saat hesaplamalarında doğu-batı meridyenlerini karşılaştırırken şu kuralları uygulayın: veya ise çıkarma, veya ise toplama yapın ve 4 dakika ile çarpın!
5
of 5Ders notlarını görmek için kaydol. Ücretsiz!
- Tüm belgeleri görebilirsin
- Notlarını Yükselt
- Milyonlarca öğrenciye katıl
Karışık Saat ve Boylam Hesaplamaları
Saat verilip boylam sorulduğunda, zaman farkını hesaplayıp meridyen farkını bulmak gerekir. Örneğin, 20° B boylamında saat 10:00 iken, saatin 12:00 olduğu yerin boylamı hesaplanırken 2 saat farkı olduğu görülür. Bu da 30° meridyen farkına eşittir.
Karışık hesaplamalarda tarih ve gün değişimi de önemlidir. Örneğin, 35° D Burdur'da 31 Aralık 2018 Cuma günü saat 23:50 iken, 70° D merkezinde saatin 1 Ocak 2019 Pazar günü 02:10 olduğunu hesaplayabiliriz .
Güneşin doğuş ve batış saati sorularında da benzer hesaplamalar yapılır. 21 Mart'ta 35° D Burdur'da güneş 06:20'de doğuyorsa, 50° D Bakü'de 15° doğu farkı olduğundan 1 saat erken doğar (05:20).
Önemli: Güneşin ufuk düzlemi konumu saat hesaplamalarında yardımcı olur. 21 Mart ve 23 Eylül ekinoks günlerinde gece-gündüz eşitliği vardır ve bu tarihlerde güneş tam doğudan doğup tam batıdan batar!
Hiç sormayacaksın sanmıştık...
Knowunity yapay zeka arkadaşı nedir?
Yapay zeka arkadaşımız öğrencilerin ihtiyaçlarına göre özel olarak tasarlanmıştır. Platformda bulunan milyonlarca içeriğe dayanarak öğrencilere gerçekten anlamlı ve ilgili yanıtlar verebiliyoruz. Ancak mesele sadece cevaplar değil, refakatçi aynı zamanda kişiselleştirilmiş öğrenme planları, sınavlar veya sohbet içerikleri ve öğrencilerin becerilerine ve gelişimlerine dayalı %100 kişiselleştirme ile öğrencilere günlük öğrenme zorluklarında rehberlik ediyor.
Knowunity uygulamasını nereden indirebilirim?
Uygulamayı Google Play Store ve Apple App Store'dan indirebilirsiniz.
Knowunity ücretsiz mi?
Knowunity uygulaması ücretsiz! Uygulamamız çok yakında indirmeye hazır olacak, bekle bizi. 💙
En popüler içerikler: Latitude
6CografyaCoğrafi Konum
Enlem, ekvator ve meridyenler
97026
CografyaCoğrafi konum
Bu ders notu coğrafya dersinde coğrafi konum konusu hakkında bilgiler verir
91,63624
CografyaCoğrafya
Eklem etkisi boylam meridyen yerel saat
93129
CografyaCoğrafya
Coğrafya bilimi ,harita okuryazarlığı,paralellerin özellikleri,meridyenlerin özellikleri,yerel saat hesaplamaları,ulusal saat, uluslararası saat dilimleri,büyük ve küçük haritaların karşılaştırılması
9993
CografyaDünyanın şekli ve sonuçları
9. sınıf coğrafya konu anlatımı
99904
Cografyacografya sıcaklık
tyt 2
94381
Cografya dersinin en popüler içerikleri
9Cografya9. sınıf coğrafya ders notları
9. sınıf coğrafya ilk 3 ünitenin notları
917,800267
Cografya10. SINIF COĞRAFYA EKONOMİK FAALİYETLER
10. SINIF COĞRAFYA EKONOMİK FAALİYETLER
1079513
CografyaCoğrafya
Coğrafya tyt için tekrar
1269218
Cografya10. SINIF COĞRAFYA YERLEŞME
10. SINIF COĞRAFYA YERLEŞME
101,22910
CografyaEkosistem ve Madde Döngüleri
11. Sınıf Coğrafya Ekosistem
113,10541
Cografyafiziki dalgalar
fiziki dalgalar
1044413
Cografya10. SINIF COĞRAFYA DOĞAL AFETLER
10. SINIF COĞRAFYA DOĞAL AFETLER
109758
CografyaCOĞRAFYA EKONOMİK FAALİYETLER
Ekonomik faaliyetlerin sınıflandırılması
105376
Cografya11 AYT Coğrafya Madenler
CK
117282
En popüler içerikler
9Matematik8.sınıf matematik
Tüm üniteleri içermektedir!
84,791163
Biyoloji11. sınıf biyoloji dolaşım sistemi ders notları
11. sınıf biyoloji dolaşım sistemi ders notları
114,13282
BiyolojiTyt biyoloji
Bio
94,669128
Fen Bilimleri7. Sınıf Fen Bilimleri
Tüm üniteler
79,117185
Tarih9. Sınıf Tarih Konu Anlatımı
9. sınıf tarih tüm ünite konu anlatımı
93,32560
Tarih9.sınıf tarih ders notları
Yeni maarif modele uygundur
91,90244
T.C. İnkılâp Tarihi ve Atatürkçülükİnkılap tarihi
Beğenin
82,63653
Fen Bilimleri8. SINIF BASİT MAKİNELER-MAKARALAR
8. SINIF BASİT MAKİNELER-MAKARALAR
83,35980
Cografya9. sınıf coğrafya ders notları
9. sınıf coğrafya ilk 3 ünitenin notları
917,800267
Aradığını bulamıyor musun? Diğer derslere göz at.
Kullanıcılarımızdan yorumlar. Onlar her şeyi çok beğendi — sen de beğeneceksin.
4.6/5App Store
4.7/5Google Play
Uygulama çok kolay kullanılıyor ve güzel tasarlanmış. Şu ana kadar aradığım her şeyi buldum ve sunumlardan çok şey öğrendim! Kesinlikle ödevlerim için hep kullanacağım!
A.S.iOS kullanıcısı
Uygulama çok iyi. Çok fazla ders notu ve yardımlaşma var. Örneğin benim problem yaşadığım bir ders Geometriydi ve ANINDA yardım ettiler beraber hem sorularımı çözdük hem konu anlatımı buldum. Herkese tavsiye ederim.
S.L.Android kullanıcısı
BEN ŞOK. Reklamını sık sık gördüğüm için uygulamayı denedim ve gerçekten hayran kaldım. Bu uygulama okul için tam ihtiyacım olan şey. Anında ödev yardımı, konu anlatımı, örnek sınavlar, flaşkartlar hepsi hepsi var, şiddetle tavsiye ederim ✅
A.iOS kullanıcısı