Başla

Türk Dili ve Edebiyatı460Güncellendi 10 Eyl 20265 sayfa

Sözcükte Yapı Konu Anlatımı ve Örnekler

Şikayet Et
user profile picture
Elgato@elgatokedy
Google kaynaklarına ekle
Türkçe'de sözcük yapısını çözmek aslında hiç de zor değil! Bu konuda kök bilgisi, ek türleri ve yapı bilgisini anlayarak sınavlarda başarılı olabilirsin.
Sözcükte Yapı – 1. sayfa

Ders notlarını görmek için kaydol.
Ücretsiz!

  • Tüm belgeleri görebilirsin
  • Notlarını Yükselt
  • Milyonlarca öğrenciye katıl

Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun

Sözcükte Yapı - Kök Bilgisi

Sözcüklerin temelinde bulunan kökler dört farklı türde karşımıza çıkıyor. İsim kökleri (yalnız-yalın, topluyor-top) ve fiil kökleri (büyük-büyümek, söylemek-söz) en yaygın olanları.

Sesteş kökler yazılışları aynı ama anlamları farklı olan kökler - aralarında hiçbir bağ yok. Örneğin "gül" çiçeği ile "gül-mek" fiili gibi. Ortak kökler ise yazılışları aynı ve anlamları arasında mantıklı bir bağ olan kökler.

Yansıma kökler mutlaka bir ses içermeli ve sadece isimlerde bulunur. "Patlamak-pat" doğru bir örnek, ama "ötüşmek-öt" yanlış çünkü kuş sesi değil.

Sınav İpucu: ÖSYM genellikle kökün isim mi fiil mi olduğunu soruyor. Köke odaklan!

Sözcükte Yapı – 2. sayfa

Ders notlarını görmek için kaydol.
Ücretsiz!

  • Tüm belgeleri görebilirsin
  • Notlarını Yükselt
  • Milyonlarca öğrenciye katıl

Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun

Ek Bilgisi - Çekim ve Yapım Ekleri

Ekler iki ana gruba ayrılıyor: çekim ekleri ve yapım ekleri. Çekim ekleri sözcüğün anlamını değiştirmez, sadece cümledeki görevini belirler.

İsim çekim ekleri arasında iyelik, çoğul, hal ekleri var. Iyelik eklerini anlamak için cümlenin başına "benim, senin, onun" getir - anlam bozulmazsa iyeliktir. Çoğul ekleri -ler/-lar şeklinde gelir ama bazen saygı anlamında da kullanılır.

Fiil çekim ekleri sadece kip ve şahıs eklerinden oluşur. Basit zaman ekleri: geniş zaman −r-r, gelecek zaman −ecek-ecek, şimdiki zaman −yor-yor, geçmiş zaman −dı-dı, öğrenilen geçmiş zaman −mıs\c-mış.

Dikkat: Yapım ekleri önce gelir, çekim ekleri sonra gelir. Bu sıralama çok önemli!

Sözcükte Yapı – 3. sayfa

Ders notlarını görmek için kaydol.
Ücretsiz!

  • Tüm belgeleri görebilirsin
  • Notlarını Yükselt
  • Milyonlarca öğrenciye katıl

Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun

Tamlamalar ve Hal Ekleri

Tamlamalarda tamlayan eki "nın/nin/nun/nün", tamlanan eki "ı/i/u/ü" şeklinde gelir. "Kalemin ucu" örneğinde "kalem" tamlayan, "uç" tamlanan oluyor.

Hal ekleri sözcüklerin cümledeki durumunu gösterir. Yalın hal hiç ek almamış haldir. Belirtme hali −ı/−i-ı/-i için başına "onu" getir, anlam bozulmazsa belirtmedir.

Yönelme hali −e/−a-e/-a yer ve zaman bildirirken, bulunma hali (-de/-da) "nerede" sorusuna cevap verir. Ayrılma hali (-den/-dan) ise "nereden" sorusunu yanıtlar.

Pratik İpucu: Hal eklerini öğrenmek için "kim, ne, nerede, nereye, nereden" sorularını kullan!

Sözcükte Yapı – 4. sayfa

Ders notlarını görmek için kaydol.
Ücretsiz!

  • Tüm belgeleri görebilirsin
  • Notlarını Yükselt
  • Milyonlarca öğrenciye katıl

Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun

Yapı Bilgisi - Basit, Türemiş, Birleşik

Sözcükler yapı bakımından üçe ayrılır: basit yapılı (yapım eki yok), türemiş yapılı (yapım eki var), birleşik yapılı (iki sözcüğün birleşmesi).

Birleşik fiiller üç türde karşımiza çıkar. Anlamca kaynaşmış birleşik fiiller kalıplaşmış deyimlerdir. Yardımcı eylemle oluşanlar "et, ol, kıl, eyle" yardımcı fiilleriyle kurulur.

Kurallı birleşik fiiller belirli anlamlar taşır: tezlik −iver-iver, yaklaşma −eyaz-eyaz, yeterlilik −ebil-ebil, sürerlik −ekal-ekal. Bu yapılar çok düzenli kurallarla oluşur.

Sınav Tüyosu: "Yapamam" olumlu, "yapmam" olumsuz anlam taşır. İkisini karıştırma!

Sözcükte Yapı – 5. sayfa

Ders notlarını görmek için kaydol.
Ücretsiz!

  • Tüm belgeleri görebilirsin
  • Notlarını Yükselt
  • Milyonlarca öğrenciye katıl

Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun

Fiillerin Anlamları ve Çekimi

Fiiller anlamlarına göre iş fiili, oluş fiili ve durum fiili olmak üzere üçe ayrılır. İş fiili insan etkisiyle, oluş fiili insan etkisi olmadan gerçekleşir.

Kip kayması anlatım bozukluğu değildir - normal bir kullanımdır. "Fatih Sultan Mehmet 1453'te İstanbul'a girdi" cümlesinde geçmiş zaman eki geçmiş bir olayı anlatıyor.

Fiiller çekim bakımından basit çekimli (bir zaman eki) ve birleşik çekimli (iki zaman eki) olarak ikiye ayrılır. Ek eylemler (idi, imiş, ise) isimlere gelerek yüklem yapar.

Önemli Not: Üç zaman eki varsa "katmerli birleşik fiil" denir - bu çok nadir görülür!

Hiç sormayacaksın sanmıştık...

Yapay zeka arkadaşımız öğrencilerin ihtiyaçlarına göre özel olarak tasarlanmıştır. Platformda bulunan milyonlarca içeriğe dayanarak öğrencilere gerçekten anlamlı ve ilgili yanıtlar verebiliyoruz. Ancak mesele sadece cevaplar değil, refakatçi aynı zamanda kişiselleştirilmiş öğrenme planları, sınavlar veya sohbet içerikleri ve öğrencilerin becerilerine ve gelişimlerine dayalı %100 kişiselleştirme ile öğrencilere günlük öğrenme zorluklarında rehberlik ediyor.

Uygulamayı Google Play Store ve Apple App Store'dan indirebilirsiniz.

Knowunity uygulaması ücretsiz! Uygulamamız çok yakında indirmeye hazır olacak, bekle bizi. 💙

En popüler içerikler: Türk Dili ve Edebiyatı

Türk Dili ve Edebiyatı

TYT Türkçe

TYT Türkçe

121.98252
Türk Dili ve Edebiyatı

Kpss türkçe

Ders notu

Üniversite1.77836
Türk Dili ve Edebiyatı

9. Sınıf edebiyat ders notları.

9. Sınıflar için Türk Dili edebiyatı notları.

93.41473
Türk Dili ve Edebiyatı

Dil bilgisi ders notu

Ders notu

1280819
Türk Dili ve Edebiyatı

edebiyat 10 sınıf

edebiyat

102.55145
Türk Dili ve Edebiyatı

Ses olayları

Ses olayları önemli ☆başarılar ✨️

948710
Türk Dili ve Edebiyatı

Sözcükte Yapı TYT Türkçe

Sözcükte Yapı Özet

1240412
Türk Dili ve Edebiyatı

AYT EDEBİYAT

AYT Edebiyat (Yazar-Eser)

126.859329
Türkçe

Ses Bilgisi

Ses Bilgisi Türkçe Ders Notu

102123

En popüler içerikler

Biyoloji

Tyt biyoloji

Bio

96.146164
Matematik

8.sınıf matematik

Tüm üniteleri içermektedir!

86.129205
Tarih

TYT AYT TARİH

Tarih

93.08075
Tarih

9. Sınıf Tarih Konu Anlatımı

9. sınıf tarih tüm ünite konu anlatımı

95.06977
Matematik

8. Sınıf matematik ders notları

Ders notu

81.64439
Kimya

Tyt kimya konu başlıkları

Konu başlıkları

123.556138
Kimya

Tyt kimya

Tyt kimya özet

125.746139
Kimya

TYT Kimya her yıl çıkan konu notları

MEBİ TYT Kimya Özetleri

105.377107
Matematik

8. Sınıf LGS Matematik Çarpanlar ve Katlar Konu Anlatımı

8. Sınıf Çarpanlar ve Katlar Konu Özeti

83.51668

Kullanıcılarımızdan yorumlar. Onlar her şeyi çok beğendi, sen de beğeneceksin.

4.6/5App Store
4.7/5Google Play
A.S.iOS kullanıcısı

Uygulama çok kolay kullanılıyor ve güzel tasarlanmış. Şu ana kadar aradığım her şeyi buldum ve sunumlardan çok şey öğrendim! Kesinlikle ödevlerim için hep kullanacağım!

S.L.Android kullanıcısı

Uygulama çok iyi. Çok fazla ders notu ve yardımlaşma var. Örneğin benim problem yaşadığım bir ders Geometriydi ve ANINDA yardım ettiler beraber hem sorularımı çözdük hem konu anlatımı buldum. Herkese tavsiye ederim.

A.iOS kullanıcısı

BEN ŞOK. Reklamını sık sık gördüğüm için uygulamayı denedim ve gerçekten hayran kaldım. Bu uygulama okul için tam ihtiyacım olan şey. Anında ödev yardımı, konu anlatımı, örnek sınavlar, flaşkartlar hepsi hepsi var, şiddetle tavsiye ederim ✅