Şiirde ahengi sağlayan en önemli unsur ölçüdür. Türk edebiyatında kullanılan...
Türk Dili ve Edebiyatı73 görüntüleme·Güncellendi 23 Ağu 2026·2 sayfaŞiirde Ölçü Nedir? Edebiyat Notları
İlayda Kavkacı@ilaydarella
1
of 2
Ölçü Türleri: Hece ve Aruz
Şiirde ölçü, şiirin müzikal yapısını oluşturan temel unsurdur. Türk şiirinde kullanılan en eski ölçü hece ölçüsüdür. Bu ölçü, Türklerin milli ölçüsüdür ve bir şiirde her mısradaki hece sayısının eşit olması prensibine dayanır.
Hece ölçüsünün en yaygın kullanılan kalıpları 7'li, 8'li, 11'li ve 14'lü hece ölçüleridir. Örneğin, 7'li hece ölçüsü 4+3 veya 5+2 şeklinde duraklara ayrılabilir. 11'li hece ölçüsü ise 6+5, 7+4, 4+4+3 veya 8+3 şeklinde duraklara ayrılır. Şiirlerde nefes alınan bu yerlere durak denir.
Aruz ölçüsü ise Türklerin İslamiyet'i kabul etmesinden sonra Arap edebiyatından geçmiş bir ölçüdür. Bu ölçü hecelerin açık veya kapalı olmasına dayanır. Ünlü harfle biten heceler açık hece (.) ile, ünsüz harfle biten heceler ise kapalı hece (-) ile gösterilir. Şapkalı harfler de kapalı hece kabul edilir.
Bilgi Kutusu: Aruz ölçüsü ile yazılmış ilk Türkçe eser Kutadgu Bilig'dir. İstiklal Marşımız da aruz ölçüsüyle yazılmıştır.
2
of 2
Serbest Ölçü
Serbest ölçü, şiir yazılırken hiçbir ölçü kalıbına bağlı kalınmadan oluşturulan şiir tarzıdır. Bu ölçü türünde şair, duygu ve düşüncelerini aktarırken belirli bir hece sayısı ya da ritim zorunluluğu olmadan rahatça yazabilir.
Serbest ölçü, özellikle Cumhuriyet döneminden sonra Türk şiirinde yaygın olarak kullanılmaya başlanmıştır. Bu dönemde şairler geleneksel kalıplardan uzaklaşıp daha özgür bir anlatım biçimi geliştirmek istediler.
Serbest ölçülü şiirler diğer ölçülere göre daha modern bir yapıya sahiptir. Bu tür şiirlerde şairin kendi iç ritmi ve söyleyiş tarzı ön plana çıkar.
Unutma: Bir şiirin ölçülü olması ya da olmaması onun değerini belirlemez! Önemli olan şairin duygu ve düşüncelerini etkili bir şekilde aktarabilmesidir.
Hiç sormayacaksın sanmıştık...
Yapay zeka arkadaşımız öğrencilerin ihtiyaçlarına göre özel olarak tasarlanmıştır. Platformda bulunan milyonlarca içeriğe dayanarak öğrencilere gerçekten anlamlı ve ilgili yanıtlar verebiliyoruz. Ancak mesele sadece cevaplar değil, refakatçi aynı zamanda kişiselleştirilmiş öğrenme planları, sınavlar veya sohbet içerikleri ve öğrencilerin becerilerine ve gelişimlerine dayalı %100 kişiselleştirme ile öğrencilere günlük öğrenme zorluklarında rehberlik ediyor.
Uygulamayı Google Play Store ve Apple App Store'dan indirebilirsiniz.
Knowunity uygulaması ücretsiz! Uygulamamız çok yakında indirmeye hazır olacak, bekle bizi. 💙
Benzer Ders Notları
En popüler içerikler: Religious Poetry
9Türk Dili ve EdebiyatıAYT EDEBİYAT
AYT Edebiyat (Yazar-Eser)
126,771328
Türk Dili ve Edebiyatı10 sınıf edebiyat
Püf noktalar
101,68932
Türk Dili ve EdebiyatıTürk edebiyatının tarihi dönemleri
Edebiyatın dönemleri hakkında bilgiler
125839
Türk Dili ve Edebiyatıedebiyat ders notu
10.sınıf edebiyat 1.ünite (giriş) ders notu
101073
Türk Dili ve Edebiyatı2025 ayt edebiyat şiir bilgisi
Şiir bilgisi
101,1158
Türk Dili ve EdebiyatıŞİİR BİLGİSİ EDEBİYAT
Ayt şiir bilgisi şiir
121103
Türk Dili ve EdebiyatıCumhuriyet dönemi şiir
Konu anlatım ve örnekleri
112361
Türk Dili ve EdebiyatıŞiirde ahenk unsurları
9. Sınıf edebiyat
92893
Türk Dili ve Edebiyatı9.Sınıf Şiir'in Özellikleri
9.sınıf şiir konusunun özellikleri konu anlatımı hepsi kendi notumdur
9952
Türk Dili ve Edebiyatı dersinin en popüler içerikleri
9Türk Dili ve EdebiyatıTYT Türkçe
TYT Türkçe
121,85849
Türk Dili ve Edebiyatı9. Sınıf edebiyat ders notları.
9. Sınıflar için Türk Dili edebiyatı notları.
93,30473
Türk Dili ve EdebiyatıKpss türkçe
Ders notu
Üniversite1,68634
Türk Dili ve EdebiyatıAYT EDEBİYAT
AYT Edebiyat (Yazar-Eser)
126,771328
Türk Dili ve EdebiyatıNoktalama işaretleri
Noktalama işaretleri
117639
Matematik2020 TYT sınavı
2020 yılına ait TYT sınavı. İyi çalışmalar dilerim :)
123476
TürkçeSes Bilgisi
Ses Bilgisi Türkçe Ders Notu
102083
Türk Dili ve EdebiyatıEdebiyat çalışma notu
Edebiyat yazar eser
1274023
Türk Dili ve EdebiyatıSözcükte Yapı TYT Türkçe
Sözcükte Yapı Özet
1236112
En popüler içerikler
9
BiyolojiTyt biyoloji
Bio
95,776152
Matematik8.sınıf matematik
Tüm üniteleri içermektedir!
85,893204
Tarih9. Sınıf Tarih Konu Anlatımı
9. sınıf tarih tüm ünite konu anlatımı
94,60570
FizikTYT Fizik
Tyt fizik
107,447212
TarihTYT AYT TARİH
Tarih
92,84768
Felsefe11.Sınıf Felsefe 2.Dönem 2.Yazılı sınavı ders notları
20.yüzyıl felsefesini hazırlayan düşünce ortamı, 20.yüzyıl felsefesi temel problemleri ve akımları konularını içermektedir
113,601113
Matematik8. Sınıf matematik ders notları
Ders notu
81,29935
FizikTYT Fizik
18 sayfada fizik
1218,449734
Tarih9.sınıf tarih ders notları
Yeni maarif modele uygundur
92,36250
Kullanıcılarımızdan yorumlar. Onlar her şeyi çok beğendi — sen de beğeneceksin.
4.6/5App Store
4.7/5Google Play
Uygulama çok kolay kullanılıyor ve güzel tasarlanmış. Şu ana kadar aradığım her şeyi buldum ve sunumlardan çok şey öğrendim! Kesinlikle ödevlerim için hep kullanacağım!
A.S.iOS kullanıcısı
Uygulama çok iyi. Çok fazla ders notu ve yardımlaşma var. Örneğin benim problem yaşadığım bir ders Geometriydi ve ANINDA yardım ettiler beraber hem sorularımı çözdük hem konu anlatımı buldum. Herkese tavsiye ederim.
S.L.Android kullanıcısı
BEN ŞOK. Reklamını sık sık gördüğüm için uygulamayı denedim ve gerçekten hayran kaldım. Bu uygulama okul için tam ihtiyacım olan şey. Anında ödev yardımı, konu anlatımı, örnek sınavlar, flaşkartlar hepsi hepsi var, şiddetle tavsiye ederim ✅
A.iOS kullanıcısı
Türk Dili ve Edebiyatı73 görüntüleme·Güncellendi 23 Ağu 2026·2 sayfaŞiirde Ölçü Nedir? Edebiyat Notları
İlayda Kavkacı@ilaydarella
Şiirde ahengi sağlayan en önemli unsur ölçüdür. Türk edebiyatında kullanılan üç temel ölçü türü vardır: hece ölçüsü, aruz ölçüsü ve serbest ölçü. Bu ölçüler farklı dönemlerde yaygınlaşmış ve Türk şiirinin gelişiminde önemli rol oynamıştır.
1
of 2
Ders notlarını görmek için kaydol. Ücretsiz!
- Tüm belgeleri görebilirsin
- Notlarını Yükselt
- Milyonlarca öğrenciye katıl
Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun
Ölçü Türleri: Hece ve Aruz
Şiirde ölçü, şiirin müzikal yapısını oluşturan temel unsurdur. Türk şiirinde kullanılan en eski ölçü hece ölçüsüdür. Bu ölçü, Türklerin milli ölçüsüdür ve bir şiirde her mısradaki hece sayısının eşit olması prensibine dayanır.
Hece ölçüsünün en yaygın kullanılan kalıpları 7'li, 8'li, 11'li ve 14'lü hece ölçüleridir. Örneğin, 7'li hece ölçüsü 4+3 veya 5+2 şeklinde duraklara ayrılabilir. 11'li hece ölçüsü ise 6+5, 7+4, 4+4+3 veya 8+3 şeklinde duraklara ayrılır. Şiirlerde nefes alınan bu yerlere durak denir.
Aruz ölçüsü ise Türklerin İslamiyet'i kabul etmesinden sonra Arap edebiyatından geçmiş bir ölçüdür. Bu ölçü hecelerin açık veya kapalı olmasına dayanır. Ünlü harfle biten heceler açık hece (.) ile, ünsüz harfle biten heceler ise kapalı hece (-) ile gösterilir. Şapkalı harfler de kapalı hece kabul edilir.
Bilgi Kutusu: Aruz ölçüsü ile yazılmış ilk Türkçe eser Kutadgu Bilig'dir. İstiklal Marşımız da aruz ölçüsüyle yazılmıştır.
2
of 2Ders notlarını görmek için kaydol. Ücretsiz!
- Tüm belgeleri görebilirsin
- Notlarını Yükselt
- Milyonlarca öğrenciye katıl
Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun
Serbest Ölçü
Serbest ölçü, şiir yazılırken hiçbir ölçü kalıbına bağlı kalınmadan oluşturulan şiir tarzıdır. Bu ölçü türünde şair, duygu ve düşüncelerini aktarırken belirli bir hece sayısı ya da ritim zorunluluğu olmadan rahatça yazabilir.
Serbest ölçü, özellikle Cumhuriyet döneminden sonra Türk şiirinde yaygın olarak kullanılmaya başlanmıştır. Bu dönemde şairler geleneksel kalıplardan uzaklaşıp daha özgür bir anlatım biçimi geliştirmek istediler.
Serbest ölçülü şiirler diğer ölçülere göre daha modern bir yapıya sahiptir. Bu tür şiirlerde şairin kendi iç ritmi ve söyleyiş tarzı ön plana çıkar.
Unutma: Bir şiirin ölçülü olması ya da olmaması onun değerini belirlemez! Önemli olan şairin duygu ve düşüncelerini etkili bir şekilde aktarabilmesidir.
Hiç sormayacaksın sanmıştık...
Yapay zeka arkadaşımız öğrencilerin ihtiyaçlarına göre özel olarak tasarlanmıştır. Platformda bulunan milyonlarca içeriğe dayanarak öğrencilere gerçekten anlamlı ve ilgili yanıtlar verebiliyoruz. Ancak mesele sadece cevaplar değil, refakatçi aynı zamanda kişiselleştirilmiş öğrenme planları, sınavlar veya sohbet içerikleri ve öğrencilerin becerilerine ve gelişimlerine dayalı %100 kişiselleştirme ile öğrencilere günlük öğrenme zorluklarında rehberlik ediyor.
Uygulamayı Google Play Store ve Apple App Store'dan indirebilirsiniz.
Knowunity uygulaması ücretsiz! Uygulamamız çok yakında indirmeye hazır olacak, bekle bizi. 💙
Benzer Ders Notları
En popüler içerikler: Religious Poetry
9Türk Dili ve EdebiyatıAYT EDEBİYAT
AYT Edebiyat (Yazar-Eser)
126,771328
Türk Dili ve Edebiyatı10 sınıf edebiyat
Püf noktalar
101,68932
Türk Dili ve EdebiyatıTürk edebiyatının tarihi dönemleri
Edebiyatın dönemleri hakkında bilgiler
125839
Türk Dili ve Edebiyatıedebiyat ders notu
10.sınıf edebiyat 1.ünite (giriş) ders notu
101073
Türk Dili ve Edebiyatı2025 ayt edebiyat şiir bilgisi
Şiir bilgisi
101,1158
Türk Dili ve EdebiyatıŞİİR BİLGİSİ EDEBİYAT
Ayt şiir bilgisi şiir
121103
Türk Dili ve EdebiyatıCumhuriyet dönemi şiir
Konu anlatım ve örnekleri
112361
Türk Dili ve EdebiyatıŞiirde ahenk unsurları
9. Sınıf edebiyat
92893
Türk Dili ve Edebiyatı9.Sınıf Şiir'in Özellikleri
9.sınıf şiir konusunun özellikleri konu anlatımı hepsi kendi notumdur
9952
Türk Dili ve Edebiyatı dersinin en popüler içerikleri
9Türk Dili ve EdebiyatıTYT Türkçe
TYT Türkçe
121,85849
Türk Dili ve Edebiyatı9. Sınıf edebiyat ders notları.
9. Sınıflar için Türk Dili edebiyatı notları.
93,30473
Türk Dili ve EdebiyatıKpss türkçe
Ders notu
Üniversite1,68634
Türk Dili ve EdebiyatıAYT EDEBİYAT
AYT Edebiyat (Yazar-Eser)
126,771328
Türk Dili ve EdebiyatıNoktalama işaretleri
Noktalama işaretleri
117639
Matematik2020 TYT sınavı
2020 yılına ait TYT sınavı. İyi çalışmalar dilerim :)
123476
TürkçeSes Bilgisi
Ses Bilgisi Türkçe Ders Notu
102083
Türk Dili ve EdebiyatıEdebiyat çalışma notu
Edebiyat yazar eser
1274023
Türk Dili ve EdebiyatıSözcükte Yapı TYT Türkçe
Sözcükte Yapı Özet
1236112
En popüler içerikler
9BiyolojiTyt biyoloji
Bio
95,776152
Matematik8.sınıf matematik
Tüm üniteleri içermektedir!
85,893204
Tarih9. Sınıf Tarih Konu Anlatımı
9. sınıf tarih tüm ünite konu anlatımı
94,60570
FizikTYT Fizik
Tyt fizik
107,447212
TarihTYT AYT TARİH
Tarih
92,84768
Felsefe11.Sınıf Felsefe 2.Dönem 2.Yazılı sınavı ders notları
20.yüzyıl felsefesini hazırlayan düşünce ortamı, 20.yüzyıl felsefesi temel problemleri ve akımları konularını içermektedir
113,601113
Matematik8. Sınıf matematik ders notları
Ders notu
81,29935
FizikTYT Fizik
18 sayfada fizik
1218,449734
Tarih9.sınıf tarih ders notları
Yeni maarif modele uygundur
92,36250
Kullanıcılarımızdan yorumlar. Onlar her şeyi çok beğendi — sen de beğeneceksin.
4.6/5App Store
4.7/5Google Play
Uygulama çok kolay kullanılıyor ve güzel tasarlanmış. Şu ana kadar aradığım her şeyi buldum ve sunumlardan çok şey öğrendim! Kesinlikle ödevlerim için hep kullanacağım!
A.S.iOS kullanıcısı
Uygulama çok iyi. Çok fazla ders notu ve yardımlaşma var. Örneğin benim problem yaşadığım bir ders Geometriydi ve ANINDA yardım ettiler beraber hem sorularımı çözdük hem konu anlatımı buldum. Herkese tavsiye ederim.
S.L.Android kullanıcısı
BEN ŞOK. Reklamını sık sık gördüğüm için uygulamayı denedim ve gerçekten hayran kaldım. Bu uygulama okul için tam ihtiyacım olan şey. Anında ödev yardımı, konu anlatımı, örnek sınavlar, flaşkartlar hepsi hepsi var, şiddetle tavsiye ederim ✅
A.iOS kullanıcısı