Avrupa'nın Güçlenmesi ve Osmanlı'ya Etkisi
Coğrafi Keşifler Osmanlı'yı ekonomik açıdan kötü etkiledi. Ticaret yollarının değişmesiyle devletin geliri azaldı.
Rönesans (16. yy) döneminde Avrupa bilim ve teknikte hızla ilerlerken Osmanlı yerinde saydı. Aynı dönemde Reform hareketleri ise Avrupa'daki dini çatışmalar nedeniyle Osmanlı'nın ilerleyişini kolaylaştırdı.
Aydınlanma Çağı (18. yy) ve Sanayi Devrimi, Osmanlı'yı olumsuz etkiledi. Devlet, Avrupa için açık pazar haline geldi ve ekonomisi gittikçe kötüleşti. Bu dönemde sömürgecilik hareketleri başladı.
Not: Fransız İhtilali sonucunda yayılan milliyetçilik akımı, çok uluslu yapıdaki Osmanlı Devleti'ni derinden sarstı.
Osmanlı Devletinde Demokratikleşme
Osmanlı'da demokratikleşme adımları 1839'da Tanzimat Fermanı ile başladı. Bu fermanda ırk ayrımı gözetmeksizin herkesin Osmanlı olduğu ve kanunların padişahtan üstün olduğu belirtildi.
1856'da ilan edilen Islahat Fermanı sadece azınlıkların haklarını düzenliyordu. Daha sonra 1876'da I. Meşrutiyet ve Kanuni Esasi (ilk anayasa) ilan edildi.
1908'de ilan edilen II. Meşrutiyet döneminde ise 31 Mart Ayaklanması (13 Nisan 1909) yaşandı. Bu gelişmeler Osmanlı'nın modern bir devlete dönüşme çabalarıydı.