17. Yüzyıl Osmanlı Duraklama Dönemi

17. yüzyıl Osmanlı'nın artık eskisi gibi kolay galibiyetler alamadığı bir dönemdi. Duraklama döneminin başlıca sebepleri arasında iç isyanlar, değişen ticaret yolları ve bozulan ordu düzeni yer alıyordu.

Osmanlı bu dönemde batıda Avusturya, doğuda ise Safevi İran'ı ile mücadele etmek zorunda kaldı. Avusturya ile savaşların başlıca nedenleri vergisini ödememesi, sınır çatışmaları ve Papa'nın kışkırtmasıydı.

Haçova Meydan Muharebesi Osmanlı'nın kazandığı önemli bir savaştı. Ancak savaştan kaçan askerlerin mallarına el konulması Celali isyanlarını başlattı. Bu durum imparatorluğun iç düzenini ciddi şekilde sarstı.

Önemli Not: 1533 İstanbul Antlaşması'nda Avusturya her yıl vergi ödeyecekken, 1606 Zitvatorok Antlaşması ile bu sadece bir kerelik ödemeye dönüştü - bu Osmanlı'nın prestij kaybının işaretiydi!

Osmanlı-Safevi Savaşları ve Doğu Politikası

Osmanlı'nın Safevi İran'ı ile savaşmasının temel nedeni İran, Kafkasya ve Türkistan'ı ele geçirme isteğiydi. Ayrıca Rus ve Safevi tehdidi de Osmanlı'yı rahatsız ediyordu.

Bu savaşların sonucunda Ermenistan Osmanlı topraklarına katıldı. 1590 Ferhat Paşa Antlaşması ile Osmanlı doğuda en geniş sınırlarına ulaştı - bu gerçek bir başarıydı!

Ancak durum sonraki antlaşmalarda değişmeye başladı. 1612 Nasuh Paşa Antlaşması, Osmanlı'nın topraklarından vazgeçtiği ilk antlaşma oldu. 1618 Serav Antlaşması ile tekrar toparlanma yaşandı ve Safevi şahı Osmanlı'ya haraç ödemeyi kabul etti.

Dikkat! 1639 Kasr-ı Şirin Antlaşması çok önemli - çünkü günümüz Türkiye-İran sınırı bu antlaşmayla belirlendi ve hâlâ geçerli!