KESİRLERDEN ONDALIK GÖSTERİMLERE

Kesirleri ondalık sayılara çevirmenin iki kolay yolu vardır. Birincisi, kesrin paydasını 10, 100, 1000 gibi sayılar yaparak ondalık gösterime dönüştürebilirsin. İkinci yol ise kesrin payını paydasına bölerek sonucu bulabilirsin.

Örneğin, 3 metre uzunluğundaki bir tahtayı 2 eş parçaya ayırdığında, her bir parçanın uzunluğunu bulmak için 3'ü 2'ye bölmen gerekir: 3 ÷ 2 = 1,5 metre.

İpucu: Kesri ondalık sayıya çevirirken, payı paydaya böldüğünde sonuç her zaman payın paydaya oranını verir!

Günlük hayatta bu bilgiyi kullanarak eşit paylaştırma problemlerini kolayca çözebilirsin. Mesela arkadaşlarınla bir pizzayı paylaşırken, herkesin ne kadar pizza alacağını hesaplayabilirsin.

PEKİŞTİRELİM

Matematik, problemleri günlük hayata uygulamamıza yardımcı olur. Örneğin, marketten alışveriş yaparken birim fiyat hesaplamaları yaparız.

"4 kilogramı 5 liradan satılan soğanın kilogram fiyatı kaç liradır?" sorusunu çözelim. Burada toplam fiyatı toplam ağırlığa bölmeliyiz: 5 ÷ 4 = 1,25 lira.

Bu şekilde kesir kullanarak soğanın kilogram fiyatını ondalık sayı olarak bulduk. Markette alışveriş yaparken birim fiyatları karşılaştırmak için bu tip hesaplamaları sıkça kullanırız.

Unutma: Birim fiyat hesaplarken toplam fiyatı toplam miktara bölmen yeterli!

DEVİRLİ ONDALIK GÖSTERİMLER

Bazı kesirlerin paydası 10, 100 veya 1000 gibi sayılara dönüştürülemez. Bu durumda payı paydaya bölerek ondalık gösterimi buluruz. Eğer bölme işleminde ondalık kısımda sürekli tekrar eden rakamlar varsa, buna devirli ondalık gösterim deriz.

Devirli sayılarda tekrar eden rakamların üzerine çizgi (¯) işareti koyarız. Örneğin 1/3 = 0,333... = 0,3̅ şeklinde gösterilir.

Ali'nin 6 kediye 5 kilogram mamayı eşit dağıtma problemi için: 5 ÷ 6 = 0,8333... = 0,83̅ kg mama düşer. Bu bir devirli ondalık gösterimdir.

Dene ve Gör: 1/7 kesrini ondalık gösterime çevirdiğinde hangi rakamlar tekrar ediyor? Hesapla ve devirli gösterimini yaz!

ÇOK YÖNLÜ SORU

Günlük hayatta karşılaştığımız pek çok problemde ondalık sayıları ve kesirleri kullanırız. Yükseklik sınırlaması olan bir yol düşünelim.

Bir yaya üst geçidinin altından geçebilecek araçların yüksekliği en fazla 4,50 metre olabilir. Çeşitli araçların yükseklikleri farklı şekillerde verilmiş.

Örneğin 13/3 metre yüksekliğindeki bir aracın geçip geçemeyeceğini hesaplamak için kesri ondalık gösterime çevirmeliyiz: 13 ÷ 3 = 4,33... metre. Bu araç 4,50 metreden kısa olduğu için geçebilir.

Pratik Bilgi: Kesirli bir sayıyı ondalık gösterime çevirmek için payı paydaya böl. Sonuç 4,50'den büyükse araç geçemez, küçükse geçebilir!