Kaldırma kuvveti ve yüzme şartları konusu, sıvılarda dengeyi anlamanın temelini... Daha fazla göster
Fizik1,080 görüntüleme·Güncellendi May 29, 2026·6 sayfaFizik Basıncı ve Kaldırma Kuvveti
Z
Zehra Urek@zehraurek
1 / 6
1
of 6
Yüzme Şartı ve Matematiksel İlişkiler
Yüzme durumunda cisim, hacminin sadece bir kısmı sıvı içinde olacak şekilde dengededir. Bu durumda cisim, kendi hacminden daha küçük hacimde sıvının yerini değiştirir. Örneğin taşma düzeyine kadar sıvı dolu bir kaba bıraktığınız yüzen cisim, kendi hacminden daha az miktarda sıvı taşırır.
Yüzen cisimlerde batma oranını hesaplamak için şu formül kullanılır: V₍ᵦ₎/V₍ₖ₎ = d₍ₖ₎/d₍ₛ₎
Burada V₍ₖ₎ cismin hacmi, V₍ᵦ₎ batan hacim, d₍ₖ₎ cismin özkütlesi, d₍ₛ₎ ise sıvının özkütlesidir. Ortamın yer çekimi ivmesindeki değişimler, yüzen cisimlerde batma oranını etkilemez.
Yüzme durumunda cisim, ağırlığı (G) ve kaldırma kuvveti (F₍ₖ₎) eşit büyüklükte olacak şekilde dengede kalır: G = F₍ₖ₎ ya da matematiksel olarak V₍ₖ₎·d₍ₖ₎·g = V₍ᵦ₎·d₍ₛ₎·g. Yüzen cisimlerin özkütlesi her zaman sıvının özkütlesinden küçüktür (d₍ₖᵢₛᵢₘ₎ < d₍ₛıᵥı₎).
İpucu: Bir cismin özkütlesini biliyorsanız ve hangi sıvıda ne kadar batacağını merak ediyorsanız, batma oranı formülünü kullanarak kolayca hesaplayabilirsiniz. Örneğin, özkütlesi suyun yarısı kadar olan bir cisim, hacminin yarısı kadar batar.
2
of 6
Kaplarda Ağırlama Şartları
Bir kaba cisim koyduğumuzda meydana gelen ağırlama miktarı cismin durumuna göre değişir. Eğer cismi koyduğunuzda kaptan sıvı taşmıyorsa, kaptaki ağırlama miktarı cismin ağırlığı kadar olur. Bu durum cismin sıvı içindeki konumundan bağımsızdır.
Kaptaki ağırlama miktarı şu formülle hesaplanır: G₍ₐğıᵣlıₛₘₐ₎ = G₍gₑlₑₙ₎ - G₍ₜₐşₐₙ₎. Yani kaba gelen ağırlık ile kaptan taşan sıvının ağırlığı arasındaki fark, kaptaki ağırlama miktarını verir.
İlginç bir durum da şudur: Taşma seviyesine kadar dolu bir kaba, yüzen veya askıda kalan bir cisim bıraktığınızda kapta hiç ağırlama olmaz! Çünkü bu durumlarda kaptan cismin ağırlığına eşit miktarda sıvı taşar. Ancak cisim dibe batarsa, kaptaki ağırlama miktarı cismin ağırlığı ile taşan sıvının ağırlığı arasındaki fark kadardır .
Özkütlesi suyun özkütlesinden büyük olan cisimler normalde suda batar. Ancak gemiler gibi büyük nesnelerin batmamasının sırrı, hacimlerinin büyütülmesiyle ilgilidir. Metal bir cisim normalde suda batarken, aynı cisim içi boş bir tas şeklinde yapıldığında suda yüzebilir.
Hatırlatma: Günlük hayatta karşılaştığımız birçok taşıt ve nesne, hacim prensibini kullanır. Örneğin dev gemiler, çok ağır olmalarına rağmen, büyük hacimleri sayesinde kendi ağırlıklarından daha fazla suyun yerini değiştirerek yüzebilirler.
3
of 6
4
of 6
5
of 6
6
of 6
Hiç sormayacaksın sanmıştık...
Knowunity yapay zeka arkadaşı nedir?
Yapay zeka arkadaşımız öğrencilerin ihtiyaçlarına göre özel olarak tasarlanmıştır. Platformda bulunan milyonlarca içeriğe dayanarak öğrencilere gerçekten anlamlı ve ilgili yanıtlar verebiliyoruz. Ancak mesele sadece cevaplar değil, refakatçi aynı zamanda kişiselleştirilmiş öğrenme planları, sınavlar veya sohbet içerikleri ve öğrencilerin becerilerine ve gelişimlerine dayalı %100 kişiselleştirme ile öğrencilere günlük öğrenme zorluklarında rehberlik ediyor.
Knowunity uygulamasını nereden indirebilirim?
Uygulamayı Google Play Store ve Apple App Store'dan indirebilirsiniz.
Knowunity ücretsiz mi?
Knowunity uygulaması ücretsiz! Uygulamamız çok yakında indirmeye hazır olacak, bekle bizi. 💙
En popüler içerikler: Buoyancy
9Fizik dersinin en popüler içerikleri
9En popüler içerikler
9Aradığını bulamıyor musun? Diğer derslere göz at.
Kullanıcılarımızdan yorumlar. Onlar her şeyi çok beğendi — sen de beğeneceksin.
4.6/5App Store
4.7/5Google Play
Uygulama çok kolay kullanılıyor ve güzel tasarlanmış. Şu ana kadar aradığım her şeyi buldum ve sunumlardan çok şey öğrendim! Kesinlikle ödevlerim için hep kullanacağım!
A.S.iOS kullanıcısı
Uygulama çok iyi. Çok fazla ders notu ve yardımlaşma var. Örneğin benim problem yaşadığım bir ders Geometriydi ve ANINDA yardım ettiler beraber hem sorularımı çözdük hem konu anlatımı buldum. Herkese tavsiye ederim.
S.L.Android kullanıcısı
BEN ŞOK. Reklamını sık sık gördüğüm için uygulamayı denedim ve gerçekten hayran kaldım. Bu uygulama okul için tam ihtiyacım olan şey. Anında ödev yardımı, konu anlatımı, örnek sınavlar, flaşkartlar hepsi hepsi var, şiddetle tavsiye ederim ✅
A.iOS kullanıcısı
Fizik1,080 görüntüleme·Güncellendi May 29, 2026·6 sayfaFizik Basıncı ve Kaldırma Kuvveti
Z
Zehra Urek@zehraurek
Kaldırma kuvveti ve yüzme şartları konusu, sıvılarda dengeyi anlamanın temelini oluşturur. Bu bölümde yüzen, askıda kalan ve batan cisimlerin davranışlarını ve matematiksel ilişkilerini öğreneceğiz. Fizik derslerinde sıklıkla karşımıza çıkan bu konular, günlük hayattaki pek çok olayı açıklamamıza yardımcı olur.
1
of 6Ders notlarını görmek için kaydol. Ücretsiz!
- Tüm belgeleri görebilirsin
- Notlarını Yükselt
- Milyonlarca öğrenciye katıl
Yüzme Şartı ve Matematiksel İlişkiler
Yüzme durumunda cisim, hacminin sadece bir kısmı sıvı içinde olacak şekilde dengededir. Bu durumda cisim, kendi hacminden daha küçük hacimde sıvının yerini değiştirir. Örneğin taşma düzeyine kadar sıvı dolu bir kaba bıraktığınız yüzen cisim, kendi hacminden daha az miktarda sıvı taşırır.
Yüzen cisimlerde batma oranını hesaplamak için şu formül kullanılır: V₍ᵦ₎/V₍ₖ₎ = d₍ₖ₎/d₍ₛ₎
Burada V₍ₖ₎ cismin hacmi, V₍ᵦ₎ batan hacim, d₍ₖ₎ cismin özkütlesi, d₍ₛ₎ ise sıvının özkütlesidir. Ortamın yer çekimi ivmesindeki değişimler, yüzen cisimlerde batma oranını etkilemez.
Yüzme durumunda cisim, ağırlığı (G) ve kaldırma kuvveti (F₍ₖ₎) eşit büyüklükte olacak şekilde dengede kalır: G = F₍ₖ₎ ya da matematiksel olarak V₍ₖ₎·d₍ₖ₎·g = V₍ᵦ₎·d₍ₛ₎·g. Yüzen cisimlerin özkütlesi her zaman sıvının özkütlesinden küçüktür (d₍ₖᵢₛᵢₘ₎ < d₍ₛıᵥı₎).
İpucu: Bir cismin özkütlesini biliyorsanız ve hangi sıvıda ne kadar batacağını merak ediyorsanız, batma oranı formülünü kullanarak kolayca hesaplayabilirsiniz. Örneğin, özkütlesi suyun yarısı kadar olan bir cisim, hacminin yarısı kadar batar.
2
of 6Ders notlarını görmek için kaydol. Ücretsiz!
- Tüm belgeleri görebilirsin
- Notlarını Yükselt
- Milyonlarca öğrenciye katıl
Kaplarda Ağırlama Şartları
Bir kaba cisim koyduğumuzda meydana gelen ağırlama miktarı cismin durumuna göre değişir. Eğer cismi koyduğunuzda kaptan sıvı taşmıyorsa, kaptaki ağırlama miktarı cismin ağırlığı kadar olur. Bu durum cismin sıvı içindeki konumundan bağımsızdır.
Kaptaki ağırlama miktarı şu formülle hesaplanır: G₍ₐğıᵣlıₛₘₐ₎ = G₍gₑlₑₙ₎ - G₍ₜₐşₐₙ₎. Yani kaba gelen ağırlık ile kaptan taşan sıvının ağırlığı arasındaki fark, kaptaki ağırlama miktarını verir.
İlginç bir durum da şudur: Taşma seviyesine kadar dolu bir kaba, yüzen veya askıda kalan bir cisim bıraktığınızda kapta hiç ağırlama olmaz! Çünkü bu durumlarda kaptan cismin ağırlığına eşit miktarda sıvı taşar. Ancak cisim dibe batarsa, kaptaki ağırlama miktarı cismin ağırlığı ile taşan sıvının ağırlığı arasındaki fark kadardır .
Özkütlesi suyun özkütlesinden büyük olan cisimler normalde suda batar. Ancak gemiler gibi büyük nesnelerin batmamasının sırrı, hacimlerinin büyütülmesiyle ilgilidir. Metal bir cisim normalde suda batarken, aynı cisim içi boş bir tas şeklinde yapıldığında suda yüzebilir.
Hatırlatma: Günlük hayatta karşılaştığımız birçok taşıt ve nesne, hacim prensibini kullanır. Örneğin dev gemiler, çok ağır olmalarına rağmen, büyük hacimleri sayesinde kendi ağırlıklarından daha fazla suyun yerini değiştirerek yüzebilirler.
3
of 6Ders notlarını görmek için kaydol. Ücretsiz!
- Tüm belgeleri görebilirsin
- Notlarını Yükselt
- Milyonlarca öğrenciye katıl
4
of 6Ders notlarını görmek için kaydol. Ücretsiz!
- Tüm belgeleri görebilirsin
- Notlarını Yükselt
- Milyonlarca öğrenciye katıl
5
of 6Ders notlarını görmek için kaydol. Ücretsiz!
- Tüm belgeleri görebilirsin
- Notlarını Yükselt
- Milyonlarca öğrenciye katıl
6
of 6Ders notlarını görmek için kaydol. Ücretsiz!
- Tüm belgeleri görebilirsin
- Notlarını Yükselt
- Milyonlarca öğrenciye katıl
Hiç sormayacaksın sanmıştık...
Knowunity yapay zeka arkadaşı nedir?
Yapay zeka arkadaşımız öğrencilerin ihtiyaçlarına göre özel olarak tasarlanmıştır. Platformda bulunan milyonlarca içeriğe dayanarak öğrencilere gerçekten anlamlı ve ilgili yanıtlar verebiliyoruz. Ancak mesele sadece cevaplar değil, refakatçi aynı zamanda kişiselleştirilmiş öğrenme planları, sınavlar veya sohbet içerikleri ve öğrencilerin becerilerine ve gelişimlerine dayalı %100 kişiselleştirme ile öğrencilere günlük öğrenme zorluklarında rehberlik ediyor.
Knowunity uygulamasını nereden indirebilirim?
Uygulamayı Google Play Store ve Apple App Store'dan indirebilirsiniz.
Knowunity ücretsiz mi?
Knowunity uygulaması ücretsiz! Uygulamamız çok yakında indirmeye hazır olacak, bekle bizi. 💙
En popüler içerikler: Buoyancy
9Fizik dersinin en popüler içerikleri
9En popüler içerikler
9Aradığını bulamıyor musun? Diğer derslere göz at.
Kullanıcılarımızdan yorumlar. Onlar her şeyi çok beğendi — sen de beğeneceksin.
4.6/5App Store
4.7/5Google Play
Uygulama çok kolay kullanılıyor ve güzel tasarlanmış. Şu ana kadar aradığım her şeyi buldum ve sunumlardan çok şey öğrendim! Kesinlikle ödevlerim için hep kullanacağım!
A.S.iOS kullanıcısı
Uygulama çok iyi. Çok fazla ders notu ve yardımlaşma var. Örneğin benim problem yaşadığım bir ders Geometriydi ve ANINDA yardım ettiler beraber hem sorularımı çözdük hem konu anlatımı buldum. Herkese tavsiye ederim.
S.L.Android kullanıcısı
BEN ŞOK. Reklamını sık sık gördüğüm için uygulamayı denedim ve gerçekten hayran kaldım. Bu uygulama okul için tam ihtiyacım olan şey. Anında ödev yardımı, konu anlatımı, örnek sınavlar, flaşkartlar hepsi hepsi var, şiddetle tavsiye ederim ✅
A.iOS kullanıcısı