Dayanıklılık Nedir?
Dayanıklılık, katı maddelerin dışarıdan uygulanan kuvvetlere karşı şekillerini korumaya çalışmasıdır. Yani bir cismin kırılmadan, kopmadan veya parçalanmadan gösterdiği dirençtir. Fizik derslerinde sıkça karşılaşacağınız bu kavram, aslında çevremizdeki her şeyin tasarımında dikkate alınır.
Bir cismin dayanıklılığı birçok faktöre bağlıdır. En önemli faktör cismin yapıldığı maddedir. Örneğin, aynı boyutlardaki metal bardak, cam bardaktan daha dayanıklıdır. Ayrıca sıcaklık arttıkça dayanıklılık genellikle azalır. Bu yüzden birçok malzeme ısındıkça daha kolay şekil değiştirir.
Dayanıklılık, cismin kesit alanı ile doğru orantılıdır. Kesit alanı büyüdükçe dayanıklılık artar. Bu nedenle yayvan ve az katlı binalar, ince ve yüksek binalara göre daha dayanıklıdır. Buradaki kesit alanı, cismi bulunduğu yüzeye paralel kestiğimizde elde ettiğimiz en büyük alandır.
Bunu Bilmek İşine Yarayacak: Depreme dayanıklı bina tasarımlarında mühendisler binaların kesit alanlarını artırarak ve şekillerini optimize ederek dayanıklılığı artırmaya çalışırlar. Bu bilgi, ileride mimarlık veya mühendislik düşünüyorsan oldukça önemli!