Mevsimlerin Oluşumu ve Dünya'nın Hareketleri
Dolanma düzlemi Dünya'nın Güneş etrafında dönerken oluşturduğu hayali düzlemdir. Dünya'nın bu düzlemi ile Ekvator arasında 23° 27'lik bir açı var ve işte bu açı sayesinde mevsimler oluşuyor.
Dünya'nın dönme ekseni eğik olduğu için Güneş ışınları yıl boyunca farklı bölgelere farklı açılarla geliyor. Eğer eksen dik olsaydı hiç mevsim olmazdı - hep aynı hava koşulları yaşardık!
Mevsimlerin oluşmasında iki temel olay var: Dünya'nın Güneş etrafındaki dolanma hareketi ve dönme ekseninin eğik olması. Güneş'e yakınlık-uzaklık değil, ışınların gelme açısı önemli.
Önemli Not: Güneş ışınları dik geldiği yerlerde daha fazla ısı enerjisi aktarır. Işınlar ne kadar eğik gelirse gölgeler o kadar uzun olur!
21 Haziran (Yaz Gündönümü): Kuzey Yarımküre'de yaz, Güney Yarımküre'de kış başlar. Güneş öğle vakti Yengeç Dönencesi'ne dik gelir.
21 Aralık (Kış Gündönümü): Kuzey Yarımküre'de kış, Güney Yarımküre'de yaz başlar. Güneş Oğlak Dönencesi'ne dik gelir.
21 Mart ve 23 Eylül (Ekinoks tarihleri): Tüm dünyada gece-gündüz eşitliği yaşanır. Güneş Ekvator'a dik gelir ve ilkbahar-sonbahar mevsimleri başlar.