Platon'un İdealar Dünyası ve Mağara Alegorisi
Platon felsefe tarihinin en etkili idealist düşünürlerinden biri oldu. İdealar teorisi ile iki farklı evren olduğunu savundu: İdealar evreni (gerçek, mükemmel, değişmez) ve Fenomenler evreni (kopyalar, değişken, yanılsama).
Mağara alegorisi Platon'un en ünlü metaforudur. İnsanların çoğu mağaradaki gölgeleri gerçek sanarak yaşar, ama gerçek bilgi mağaradan çıkınca elde edilir. Bu alegori günümüzde bile eğitim ve medya eleştirilerinde kullanılıyor.
Epistemoloji (bilgi teorisi) konusunda Platon rasyonalizmi savundu. Doğru bilginin kaynağı akıldır ve insanlar doğuştan bilgiyle gelir. "Bilmek, hatırlamaktır" sözüyle bu görüşünü özetledi.
Duyulardan gelen bilgilere "doksa" (yanılsama) adını verdi. Gerçek bilgi olan "episteme" ise sadece ideaların bilgisidir: matematik, geometri, adalet gibi kavramlar.
💡 Sınav Tüyosu: Mağara alegorisi kompozisyon sorularında sürekli çıkıyor. Bu alegoride gölgeler=yanılsama, mağara dışı=gerçek bilgi eşitliğini unutma!