Dünya'nın yapısını oluşturan kayaçlar, oluşum süreçlerine göre üç ana gruba...
Coğrafya546 görüntüleme·Güncellendi 30 Ağu 2026·2 sayfa10. Sınıf Kayaçlar Konu Anlatımı - 1. Ünite 6. Konu
N
nisa @nisa_yizw286nphgw5o7
1
of 2
Kayaç Türleri ve Oluşumları
Kayaçlar, dünyamızın temel yapı taşlarıdır ve üç ana grupta incelenir. Magmatik kayaçlar magmanın soğuması ve katılaşmasıyla oluşur ve yerkürenin iç yapısı hakkında değerli bilgiler sunar. İç magmatik kayaçlar yavaş soğuma sürecinde oluşur ve genellikle açık renkli, iri kristalli yapıdadır. Bunlar arasında granit, diorit, siyenit ve gabro bulunur.
Dış magmatik kayaçlar ise hızlı soğuma sürecinde oluşur ve genellikle daha koyu renkli, ince kristalli yapıdadır. Bazalt, andezit, süngertaşı, tüf ve obsidyen bu grubun önemli örnekleridir.
Tortul kayaçlar ise aşınma, taşınma ve birikme süreçleriyle oluşur ve üç alt gruba ayrılır. Fiziksel tortul kayaçlar, dağ eteklerinde, delta ovalarında ve dere yataklarında bulunur. Löss, kumtaşı, kiltaşı, çakıltaşı ve moren gibi kayaçlar bu gruba örnektir.
Dikkat! Tortul kayaçlar, Dünya'nın geçmiş dönemlerine ait bilgileri içinde barındıran fosillerin en çok bulunduğu kayaç türüdür.
2
of 2
Diğer Kayaç Türleri ve Topoğrafya İlişkisi
Kimyasal tortul kayaçlar, çözünmüş minerallerin çökelip katılaşmasıyla oluşur. Kalker (kireçtaşı), jips (alçıtaşı), dolomit ve kaya tuzu bu grubun önemli örnekleridir. Organik tortul kayaçlar ise canlı kalıntılarının birikmesi sonucu oluşur. Bu grupta taşkömürü, antrasit, linyit, mercan, tebeşir ve turba bulunur. Organik tortul kayaçlarda fosiller yaygın olarak görülür.
Metamorfik kayaçlar, mevcut kayaçların yüksek ısı ve basınç altında başkalaşıma uğraması sonucu oluşur. Örneğin, kalker mermere, granit gnaysa, kumtaşı kuvarsa ve kiltaşı killiştiste (şiste) dönüşebilir. Bu dönüşüm sürecine metamorfizma denir.
Kayaçların özellikleri, bulundukları bölgelerin topoğrafyasını doğrudan etkiler. Volkanik araziler, bazalt dağlar ve granit yapılar farklı yeryüzü şekilleri oluşturur. Karst topoğrafyası, kireçtaşı gibi çözünebilen kayaçların bulunduğu bölgelerde görülür ve mağaralar, travertenler, kanyonlar, dolinler, obruklar ve polyeler bu topoğrafyanın karakteristik özellikleridir.
Biliyor muydun? Kapadokya'daki peribacaları ve mantarkayalar, tüf kayaçlarının aşınması sonucu oluşmuştur ve dünyada eşi benzeri olmayan bir jeolojik manzara sunar.
Hiç sormayacaksın sanmıştık...
Yapay zeka arkadaşımız öğrencilerin ihtiyaçlarına göre özel olarak tasarlanmıştır. Platformda bulunan milyonlarca içeriğe dayanarak öğrencilere gerçekten anlamlı ve ilgili yanıtlar verebiliyoruz. Ancak mesele sadece cevaplar değil, refakatçi aynı zamanda kişiselleştirilmiş öğrenme planları, sınavlar veya sohbet içerikleri ve öğrencilerin becerilerine ve gelişimlerine dayalı %100 kişiselleştirme ile öğrencilere günlük öğrenme zorluklarında rehberlik ediyor.
Uygulamayı Google Play Store ve Apple App Store'dan indirebilirsiniz.
Knowunity uygulaması ücretsiz! Uygulamamız çok yakında indirmeye hazır olacak, bekle bizi. 💙
Benzer Ders Notları
Coğrafya dersinin en popüler içerikleri
9Coğrafya9. sınıf coğrafya ders notları
9. sınıf coğrafya ilk 3 ünitenin notları
918,289275
CoğrafyaTyt Coğrafya Doğa ve İnsan
Tyt coğrafya ilk konu
93,57448
CoğrafyaCoğrafya
Coğrafya tyt için tekrar
1282122
Coğrafya9.sınıf coğrafya 1.donem1.yazılı konu tekrarı
Coğrafya
93,58829
Matematik2020 TYT sınavı
2020 yılına ait TYT sınavı. İyi çalışmalar dilerim :)
123496
CoğrafyaTyt coğrafya notları tümü
Tyt coğrafya notları
126,231122
Matematik2018 TYT sınavı
2018 TYT sınavi sorularıdır. İyi çalışmalar :)
1234711
CoğrafyaCoğrafya ders notu
4.unite yok müfredatta
91,4389
CoğrafyaCoğrafya 9.sınıf
En iyi şekilde
984319
En popüler içerikler
9
BiyolojiTyt biyoloji
Bio
95,837152
Matematik8.sınıf matematik
Tüm üniteleri içermektedir!
85,931205
Tarih9. Sınıf Tarih Konu Anlatımı
9. sınıf tarih tüm ünite konu anlatımı
94,68971
FizikTYT Fizik
Tyt fizik
107,470212
Matematik8. Sınıf matematik ders notları
Ders notu
81,35436
TarihTYT AYT TARİH
Tarih
92,87367
KimyaTyt kimya konu başlıkları
Konu başlıkları
123,380134
FizikTYT Fizik
18 sayfada fizik
1218,485734
MatematikTyt matematik
Özet konular
122,64760
Kullanıcılarımızdan yorumlar. Onlar her şeyi çok beğendi — sen de beğeneceksin.
4.6/5App Store
4.7/5Google Play
Uygulama çok kolay kullanılıyor ve güzel tasarlanmış. Şu ana kadar aradığım her şeyi buldum ve sunumlardan çok şey öğrendim! Kesinlikle ödevlerim için hep kullanacağım!
A.S.iOS kullanıcısı
Uygulama çok iyi. Çok fazla ders notu ve yardımlaşma var. Örneğin benim problem yaşadığım bir ders Geometriydi ve ANINDA yardım ettiler beraber hem sorularımı çözdük hem konu anlatımı buldum. Herkese tavsiye ederim.
S.L.Android kullanıcısı
BEN ŞOK. Reklamını sık sık gördüğüm için uygulamayı denedim ve gerçekten hayran kaldım. Bu uygulama okul için tam ihtiyacım olan şey. Anında ödev yardımı, konu anlatımı, örnek sınavlar, flaşkartlar hepsi hepsi var, şiddetle tavsiye ederim ✅
A.iOS kullanıcısı
Coğrafya546 görüntüleme·Güncellendi 30 Ağu 2026·2 sayfa10. Sınıf Kayaçlar Konu Anlatımı - 1. Ünite 6. Konu
N
nisa @nisa_yizw286nphgw5o7
Dünya'nın yapısını oluşturan kayaçlar, oluşum süreçlerine göre üç ana gruba ayrılır: magmatik, tortul ve metamorfik kayaçlar. Bu kayaçlar yeryüzü şekillerinin oluşumunda belirleyici rol oynar ve her biri kendine özgü özelliklere sahiptir.
1
of 2
Ders notlarını görmek için kaydol. Ücretsiz!
- Tüm belgeleri görebilirsin
- Notlarını Yükselt
- Milyonlarca öğrenciye katıl
Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun
Kayaç Türleri ve Oluşumları
Kayaçlar, dünyamızın temel yapı taşlarıdır ve üç ana grupta incelenir. Magmatik kayaçlar magmanın soğuması ve katılaşmasıyla oluşur ve yerkürenin iç yapısı hakkında değerli bilgiler sunar. İç magmatik kayaçlar yavaş soğuma sürecinde oluşur ve genellikle açık renkli, iri kristalli yapıdadır. Bunlar arasında granit, diorit, siyenit ve gabro bulunur.
Dış magmatik kayaçlar ise hızlı soğuma sürecinde oluşur ve genellikle daha koyu renkli, ince kristalli yapıdadır. Bazalt, andezit, süngertaşı, tüf ve obsidyen bu grubun önemli örnekleridir.
Tortul kayaçlar ise aşınma, taşınma ve birikme süreçleriyle oluşur ve üç alt gruba ayrılır. Fiziksel tortul kayaçlar, dağ eteklerinde, delta ovalarında ve dere yataklarında bulunur. Löss, kumtaşı, kiltaşı, çakıltaşı ve moren gibi kayaçlar bu gruba örnektir.
Dikkat! Tortul kayaçlar, Dünya'nın geçmiş dönemlerine ait bilgileri içinde barındıran fosillerin en çok bulunduğu kayaç türüdür.
2
of 2Ders notlarını görmek için kaydol. Ücretsiz!
- Tüm belgeleri görebilirsin
- Notlarını Yükselt
- Milyonlarca öğrenciye katıl
Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun
Diğer Kayaç Türleri ve Topoğrafya İlişkisi
Kimyasal tortul kayaçlar, çözünmüş minerallerin çökelip katılaşmasıyla oluşur. Kalker (kireçtaşı), jips (alçıtaşı), dolomit ve kaya tuzu bu grubun önemli örnekleridir. Organik tortul kayaçlar ise canlı kalıntılarının birikmesi sonucu oluşur. Bu grupta taşkömürü, antrasit, linyit, mercan, tebeşir ve turba bulunur. Organik tortul kayaçlarda fosiller yaygın olarak görülür.
Metamorfik kayaçlar, mevcut kayaçların yüksek ısı ve basınç altında başkalaşıma uğraması sonucu oluşur. Örneğin, kalker mermere, granit gnaysa, kumtaşı kuvarsa ve kiltaşı killiştiste (şiste) dönüşebilir. Bu dönüşüm sürecine metamorfizma denir.
Kayaçların özellikleri, bulundukları bölgelerin topoğrafyasını doğrudan etkiler. Volkanik araziler, bazalt dağlar ve granit yapılar farklı yeryüzü şekilleri oluşturur. Karst topoğrafyası, kireçtaşı gibi çözünebilen kayaçların bulunduğu bölgelerde görülür ve mağaralar, travertenler, kanyonlar, dolinler, obruklar ve polyeler bu topoğrafyanın karakteristik özellikleridir.
Biliyor muydun? Kapadokya'daki peribacaları ve mantarkayalar, tüf kayaçlarının aşınması sonucu oluşmuştur ve dünyada eşi benzeri olmayan bir jeolojik manzara sunar.
Hiç sormayacaksın sanmıştık...
Yapay zeka arkadaşımız öğrencilerin ihtiyaçlarına göre özel olarak tasarlanmıştır. Platformda bulunan milyonlarca içeriğe dayanarak öğrencilere gerçekten anlamlı ve ilgili yanıtlar verebiliyoruz. Ancak mesele sadece cevaplar değil, refakatçi aynı zamanda kişiselleştirilmiş öğrenme planları, sınavlar veya sohbet içerikleri ve öğrencilerin becerilerine ve gelişimlerine dayalı %100 kişiselleştirme ile öğrencilere günlük öğrenme zorluklarında rehberlik ediyor.
Uygulamayı Google Play Store ve Apple App Store'dan indirebilirsiniz.
Knowunity uygulaması ücretsiz! Uygulamamız çok yakında indirmeye hazır olacak, bekle bizi. 💙
Benzer Ders Notları
Coğrafya dersinin en popüler içerikleri
9Coğrafya9. sınıf coğrafya ders notları
9. sınıf coğrafya ilk 3 ünitenin notları
918,289275
CoğrafyaTyt Coğrafya Doğa ve İnsan
Tyt coğrafya ilk konu
93,57448
CoğrafyaCoğrafya
Coğrafya tyt için tekrar
1282122
Coğrafya9.sınıf coğrafya 1.donem1.yazılı konu tekrarı
Coğrafya
93,58829
Matematik2020 TYT sınavı
2020 yılına ait TYT sınavı. İyi çalışmalar dilerim :)
123496
CoğrafyaTyt coğrafya notları tümü
Tyt coğrafya notları
126,231122
Matematik2018 TYT sınavı
2018 TYT sınavi sorularıdır. İyi çalışmalar :)
1234711
CoğrafyaCoğrafya ders notu
4.unite yok müfredatta
91,4389
CoğrafyaCoğrafya 9.sınıf
En iyi şekilde
984319
En popüler içerikler
9BiyolojiTyt biyoloji
Bio
95,837152
Matematik8.sınıf matematik
Tüm üniteleri içermektedir!
85,931205
Tarih9. Sınıf Tarih Konu Anlatımı
9. sınıf tarih tüm ünite konu anlatımı
94,68971
FizikTYT Fizik
Tyt fizik
107,470212
Matematik8. Sınıf matematik ders notları
Ders notu
81,35436
TarihTYT AYT TARİH
Tarih
92,87367
KimyaTyt kimya konu başlıkları
Konu başlıkları
123,380134
FizikTYT Fizik
18 sayfada fizik
1218,485734
MatematikTyt matematik
Özet konular
122,64760
Kullanıcılarımızdan yorumlar. Onlar her şeyi çok beğendi — sen de beğeneceksin.
4.6/5App Store
4.7/5Google Play
Uygulama çok kolay kullanılıyor ve güzel tasarlanmış. Şu ana kadar aradığım her şeyi buldum ve sunumlardan çok şey öğrendim! Kesinlikle ödevlerim için hep kullanacağım!
A.S.iOS kullanıcısı
Uygulama çok iyi. Çok fazla ders notu ve yardımlaşma var. Örneğin benim problem yaşadığım bir ders Geometriydi ve ANINDA yardım ettiler beraber hem sorularımı çözdük hem konu anlatımı buldum. Herkese tavsiye ederim.
S.L.Android kullanıcısı
BEN ŞOK. Reklamını sık sık gördüğüm için uygulamayı denedim ve gerçekten hayran kaldım. Bu uygulama okul için tam ihtiyacım olan şey. Anında ödev yardımı, konu anlatımı, örnek sınavlar, flaşkartlar hepsi hepsi var, şiddetle tavsiye ederim ✅
A.iOS kullanıcısı