Yeryuvarının İç Yapısı

Yerkabuğu (Litosfer) bizim yaşadığımız en dış katman. Sadece 35 km kalınlığında ama çok önemli! Tamamen katı taşlardan oluşuyor ve aslında tek parça değil - levhalar halinde bölünmüş durumda.

Bu kabuk iki bölümden oluşuyor: Si-Al (üstte, kıtaların altında kalın) ve Si-Ma (altta, okyanusların altında kalın). Her 33 metrede sıcaklık 1°C artıyor - bu yüzden çok derine inmek imkansız!

Manto (Pirosfer) en büyük katman - dünyanın hacminin %84'ünü kaplıyor. 2900 km derinliğe kadar uzanıyor ve sıcaklığı 2000-5000°C arasında. Buradaki hareketler tektonik olayların kaynağı!

Çekirdek en derinde yer alıyor ve demir-nikel karışımından oluşuyor. İç çekirdek katı, dış çekirdek sıvı halde. Merkezde sıcaklık 6000°C - Güneş'in yüzeyiyle aynı!

💡 Hatırla: Derinlere indikçe sıcaklık, basınç ve yoğunluk artar!

Katmanların Özellikleri ve Yapısı

Bu diyagram yeryuvarının katmanlarını mükemmel şekilde gösteriyor. Kıtaların altında Si-Al katmanı daha kalın, okyanusların altında ise Si-Ma katmanı hakimiyet kuruyor.

Astenosfer mantonun en üst kısmında yer alan akışkan bölge. Litosfer levhaları bu katman üzerinde hareket ediyor - sanki buz pateni pisti gibi!

Derinliklere bak: Manto 2900 km'ye, dış çekirdek 5150 km'ye, iç çekirdek ise tam merkeze 6370 km'ye kadar uzanıyor. Bu rakamları ezberlemen gerekecek!

💡 İpucu: Okyanuslar altında kabuk ince ama Si-Ma kalın, kıtalar altında tam tersi!