Pasif Taşıma ve Difüzyon
Pasif taşıma, moleküllerin kendiliğinden çok yoğun oldukları yerden az yoğun oldukları yere hareket etmesidir. Bu işlem için ATP harcanmaz ve hem canlı hem de cansız hücrelerde görülebilir.
Pasif taşımanın ilk türü difüzyondur. Difüzyon, moleküllerin yoğun ortamdan az yoğun ortama doğru yayılmasıdır ve ortamdaki yoğunluk eşitleninceye kadar devam eder. İki çeşidi vardır: Basit difüzyon (O₂, CO₂ gibi küçük moleküllerin doğrudan zardan geçişi) ve kolaylaştırılmış difüzyon (taşıyıcı proteinlerin yardımıyla gerçekleşir).
Ozmoz ise pasif taşımanın diğer türüdür ve suyun yarı geçirgen bir zardan yoğunluğu fazla olan tarafa geçişidir. Ozmozun gerçekleşmesinde osmotik basınç (çözünmüş maddelerin emme basıncı) ve turgor basıncı (hücrenin şişmesiyle zara yapılan basınç) önemli rol oynar.
Hatırla! Difüzyon ve ozmoz arasındaki temel fark, difüzyonda çözünen maddenin, ozmozda ise çözen maddenin (suyun) geçiş yapmasıdır.
