Uygulamaya git

Dersler

1.714

31 Ara 2025

11 sayfa

TYT Biyoloji Detaylı Konu Özeti - Bölüm 1

M

museasteria

@museasteria

Biyoloji öğrenirken kafanda bir sürü terim ve kavram birbirine karışıyor... Daha fazla göster

Page 1
Page 2
Page 3
Page 4
Page 5
Page 6
Page 7
Page 8
Page 9
Page 10
Page 11
1 / 11
TYT BİYOLOJİ: CANLILARIN TEMEL BİLEŞENLERİ

INORGANİKLER
- Üretilmez.
- Enerji vermez.
- Dinçlik verir.
- Doğada bulunur.
- Sindirilmez.
- D

Canlıların Temel Bileşenleri

Canlıları oluşturan maddeler iki ana gruba ayrılır: inorganik ve organik maddeler. İnorganikte su ve mineraller var, organiklerde ise karbonhidrat, protein, yağ, vitamin ve nükleik asitler bulunuyor.

Su, canlı vücudunun en az %60'ını oluşturuyor ve enzimlerin çalışması için mutlaka gerekli. Mineraller ise Mg, Fe, Zn gibi elementler olup enzimlere yardım ediyor.

Karbonhidratlar enerji kaynağımız. Glikoz kan şekeri, fruktoz meyve şekeri, galaktoz da süt şekerine katılıyor. İkilileri (maltoz, sükroz, laktoz) ve çokluları (nişasta, glikojen, selüloz) var.

Proteinler amino asitlerin peptit bağlarıyla birleşmesiyle oluşur. Enzim olarak görev yapanlar fonksiyonel, hücre yapısında bulunanlar yapısal protein diye adlandırılıyor. Enerji verme sırası: Karbonhidrat → Yağ → Protein şeklindedir.

Önemli: Enerji verimi açısından 1 gram yağ, 1 gram karbonhidrattan ve proteinden daha fazla enerji verir!

TYT BİYOLOJİ: CANLILARIN TEMEL BİLEŞENLERİ

INORGANİKLER
- Üretilmez.
- Enerji vermez.
- Dinçlik verir.
- Doğada bulunur.
- Sindirilmez.
- D

Hücre ve Yapısı

Hücre zarı çift katlı fosfolipit yapıda, seçici geçirgen ve esnek bir yapı. Hücreye ne gireceğine, ne çıkacağına karar veren kapıcı gibi düşün.

Organeller hücrenin fabrika bölümleri gibi çalışıyor. Ribozom protein üretiyor, mitokondri ATP enerjisi sağlıyor, çekirdek hücreyi yönetiyor ve kalıtım bilgilerini saklıyor.

Endoplazmik retikulum hücre içi kanallar sistemi. Ribozomlu olanı protein üretir, ribozumsuz olanı yağ ve karbonhidrat üretir. Golgi salgıları paketler, lizozom hücre içi temizlikçisi.

Bitki hücrelerinde kloroplast fotosentez yapar, koful su depolar ve renk verir. Hücre duvarı bitkiye destek sağlar, selülozdan yapılmış sert bir yapı.

Not: Çift zarlı organeller (çekirdek, mitokondri, kloroplast) kendi DNA'ları var, tek başlarına protein üretebiliyorlar!

TYT BİYOLOJİ: CANLILARIN TEMEL BİLEŞENLERİ

INORGANİKLER
- Üretilmez.
- Enerji vermez.
- Dinçlik verir.
- Doğada bulunur.
- Sindirilmez.
- D

Madde Geçiş Yöntemleri

Hücre zarından madde geçişi iki şekilde olur: pasif (enerji harcamaz) ve aktif (enerji harcar).

Basit difüzyon küçük moleküllerin yoğun yerden az yoğun yere geçmesi. Kolaylaştırılmış difüzyon ise por proteinler yardımıyla oluyor. Ozmoz suyun difüzyonu, su her zaman az olduğu yere gidiyor.

Aktif taşıma enerji harcayarak maddeyi az yoğun yerden çok yoğun yere taşır. Bu tip bir tepeyi çıkarmaya benzer - enerji gerekir.

Endositoz büyük molekülleri koful yaparak hücreye alma, eksositoz ise atma işlemi. İzotonik ortamda hücre dengede, hipotonik ortamda şişer, hipertonik ortamda büzüşür.

Dikkat: Çeperli hücrelerde hemoliz olmaz, bunun yerine plazmoliz olur. Çünkü hücre duvarı koruma sağlar.

TYT BİYOLOJİ: CANLILARIN TEMEL BİLEŞENLERİ

INORGANİKLER
- Üretilmez.
- Enerji vermez.
- Dinçlik verir.
- Doğada bulunur.
- Sindirilmez.
- D

Ekolojik Terimler

Ekosistem canlılar ve çevre faktörlerinin oluşturduğu sistemdir. Habitat canlının adresi, niş ise işi demek.

Popülasyon aynı türden canlılar, komünite farklı türlerden canlıların topluluğu. Biyom büyük yaşam alanı (çöller, ormanlar gibi), biyosfer tüm canlıların yaşadığı alan.

Endemik tür sadece belirli yerde yaşayan tür (Van kedisi gibi). Baskın tür en çok görülen tür, kilit taşı tür ekosistem için en önemli tür.

Süksesyon bir yerdeki türlerin zamanla değişmesi. Birincil süksesyon hiç canlı olmayan yerde, ikincil süksesyon canlı olan yerde gerçekleşir.

Örnekle: Türkiye ekoton ülke - farklı iklim bölgelerinin kesişim noktasında olduğu için türce çok zengin!

TYT BİYOLOJİ: CANLILARIN TEMEL BİLEŞENLERİ

INORGANİKLER
- Üretilmez.
- Enerji vermez.
- Dinçlik verir.
- Doğada bulunur.
- Sindirilmez.
- D

Besin Piramidi

Enerji piramidinde üreticilerden tüketicilere doğru enerji aktarılır. Her kademede enerjinin sadece %10'u üst kademeye geçer, %90'ı ısı olarak kaybolur.

Biyolojik birikim zehirli maddelerin piramit yukarı çıktıkça artması. En üstteki canlılar (yırtıcılar) en fazla zehir biriktirdiği için ilk önce nesilleri tükeniyor.

Popülasyon ekolojisinde av-avcı ilişkisi önemli. Avcı sayısı arttıkça av azalır, av azalınca avcı da azalmaya başlar. Doğada denge böyle korunur.

Rekabet aynı kaynakları kullanan türler arasında olur. Tür içi rekabet aslanaslanaslan-aslan ve türler arası rekabet aslansırtlanaslan-sırtlan vardır.

Taşıma kapasitesi: Her ekosistemin belirli sayıda canlıyı besleyebilme sınırı var. Bu aşılırsa çevre direnci devreye girer!

TYT BİYOLOJİ: CANLILARIN TEMEL BİLEŞENLERİ

INORGANİKLER
- Üretilmez.
- Enerji vermez.
- Dinçlik verir.
- Doğada bulunur.
- Sindirilmez.
- D

Canlılar Arası Beslenme İlişkisi

Ototrof canlılar kendi besinini üretir. Fotoototroflar güneş ışığıyla (bitkiler), kemoototroflar ise kimyasal enerjiyle (bazı bakteriler) besin yapar.

Heterotrof canlılar hazır besin alır. Otçullar (koyun, at), etçiller (aslan, atmaca) ve hepçiller (insan, maymun) vardır.

Simbiyoz birlikte yaşama demek. Mutualizmde (+/+) ikisi de kazanır arıc\cic\cekarı-çiçek, kommensalizmde (+/0) biri kazanır diğeri etkilenmez ko¨pekbalıg˘ıvantuzbalıg˘ıköpekbalığı-vantuz balığı.

Parazitlikte (+/-) biri kazanır diğeri zarar görür. Dış parazitler (bit, pire) vücut dışında, iç parazitler (tenya, bağırsak solucanı) vücut içinde yaşar.

Liken örneği: Mantar ve algin mükemmel işbirliği - mantar su sağlar, alg besin üretir. İkisi de kazanır!

TYT BİYOLOJİ: CANLILARIN TEMEL BİLEŞENLERİ

INORGANİKLER
- Üretilmez.
- Enerji vermez.
- Dinçlik verir.
- Doğada bulunur.
- Sindirilmez.
- D

Ekosistemde Madde Döngüleri

Su döngüsü buharlaşma, yoğuşma ve yağışla devam eder. Her yıl buharlaşan su = düşen yağış miktarı, ama küresel ısınma bu dengeyi bozuyor.

Azot döngüsünde atmosferdeki azot (%78) azot bağlayıcı bakteriler tarafından bitkiler için kullanılabilir hale getirilir. Rhizobium bakterileri baklagillerin köklerinde yaşar.

Karbon döngüsünde CO₂ fotosentezle besin haline gelir, solunumla tekrar CO₂'ye dönüşür. Fosil yakıt kullanımı bu döngüyü bozarak küresel ısınmaya neden oluyor.

Fosfor döngüsünde atmosferde serbest fosfor yok. Kayaçlardan çıkan fosfor toprakta birikir, canlılardan geçer ve tekrar toprağa döner.

Sera etkisi: CO₂ artışı → sıcaklık artışı → buzul erimesi → deniz seviyesi yükselir. Bu zincir tepkiyi durdurmak elimizde!

TYT BİYOLOJİ: CANLILARIN TEMEL BİLEŞENLERİ

INORGANİKLER
- Üretilmez.
- Enerji vermez.
- Dinçlik verir.
- Doğada bulunur.
- Sindirilmez.
- D

Canlılarda Enerji Dönüşümleri

ATP canlıların enerji parası. Adenin + riboz + 3 fosfat grup = ATP. Yüksek enerjili bağlar kırılınca enerji açığa çıkar.

Aerobik solunumda oksijen kullanılarak glikozdan 32 ATP elde edilir. Anaerobik solunumda oksijen yok, sadece 2 ATP çıkar ama daha hızlı.

Fotosentez ışık enerjisiyle CO₂ + H₂O'dan glikoz üretme. Sadece klorofilli canlılar yapabilir. Kemosentez ise kimyasal enerjiyle besin üretme, bazı bakteriler yapar.

Fermentasyon anaerobik solunumun özel hali. Etil alkol fermentasyonunda maya CO₂ çıkarır, laktik asit fermentasyonunda kas hücrelerinde laktik asit birikir.

Karşılaştırma: 1 glikoz molekülünden aerobik solunumda 32 ATP, anaerobik solunumda sadece 2 ATP çıkar - fark büyük!

TYT BİYOLOJİ: CANLILARIN TEMEL BİLEŞENLERİ

INORGANİKLER
- Üretilmez.
- Enerji vermez.
- Dinçlik verir.
- Doğada bulunur.
- Sindirilmez.
- D

Nükleik Asitler - Protein Sentezi

DNA çift zincirli, A-T ve G-C eşitlikleri var. RNA tek zincirli, T yerine U var. DNA kalıtımı taşır, RNA protein sentezinde görevli.

Santral dogma: DNA → RNA → Protein. Replikasyon DNA'nın kendini kopyalaması, transkripsiyon DNA'dan RNA yapılması, translasyon RNA'dan protein yapılması.

Protein sentezi ribozomlarda olur. mRNA kalıp, tRNA amino asit taşır. Ribozom mRNA'yı okuyarak amino asitleri peptit bağlarıyla birleştirir.

Prokaryotlarda (bakteri) bu işlemler sitoplazmada, ökaryotlarda (bitki, hayvan) DNA işlemleri çekirdekte, protein sentezi sitoplazmada olur.

Önemli detay: Protein sentezinde amino asit artar, su artar, peptit bağı artar ama DNA, enzim, ribozom sayısı değişmez - onlar sadece yardımcı!

TYT BİYOLOJİ: CANLILARIN TEMEL BİLEŞENLERİ

INORGANİKLER
- Üretilmez.
- Enerji vermez.
- Dinçlik verir.
- Doğada bulunur.
- Sindirilmez.
- D
TYT BİYOLOJİ: CANLILARIN TEMEL BİLEŞENLERİ

INORGANİKLER
- Üretilmez.
- Enerji vermez.
- Dinçlik verir.
- Doğada bulunur.
- Sindirilmez.
- D


Hiç sormayacaksın sanmıştık...

Knowunity yapay zeka arkadaşı nedir?

Yapay zeka arkadaşımız öğrencilerin ihtiyaçlarına göre özel olarak tasarlanmıştır. Platformda bulunan milyonlarca içeriğe dayanarak öğrencilere gerçekten anlamlı ve ilgili yanıtlar verebiliyoruz. Ancak mesele sadece cevaplar değil, refakatçi aynı zamanda kişiselleştirilmiş öğrenme planları, sınavlar veya sohbet içerikleri ve öğrencilerin becerilerine ve gelişimlerine dayalı %100 kişiselleştirme ile öğrencilere günlük öğrenme zorluklarında rehberlik ediyor.

Knowunity uygulamasını nereden indirebilirim?

Uygulamayı Google Play Store ve Apple App Store'dan indirebilirsiniz.

Knowunity ücretsiz mi?

Knowunity uygulaması ücretsiz! Uygulamamız çok yakında indirmeye hazır olacak, bekle bizi. 💙

Aradığını bulamıyor musun? Diğer derslere göz at.

Kullanıcılarımızdan yorumlar. Onlar her şeyi çok beğendi — sen de beğeneceksin.

4.9/5

App Store

4.8/5

Google Play

Uygulama çok kolay kullanılıyor ve güzel tasarlanmış. Şu ana kadar aradığım her şeyi buldum ve sunumlardan çok şey öğrendim! Kesinlikle ödevlerim için hep kullanacağım!

A.S.

iOS kullanıcısı

Uygulama çok iyi. Çok fazla ders notu ve yardımlaşma var. Örneğin benim problem yaşadığım bir ders Geometriydi ve ANINDA yardım ettiler beraber hem sorularımı çözdük hem konu anlatımı buldum. Herkese tavsiye ederim.

S.L.

Android kullanıcısı

BEN ŞOK. Reklamını sık sık gördüğüm için uygulamayı denedim ve gerçekten hayran kaldım. Bu uygulama okul için tam ihtiyacım olan şey. Anında ödev yardımı, konu anlatımı, örnek sınavlar, flaşkartlar hepsi hepsi var, şiddetle tavsiye ederim ✅

A.

iOS kullanıcısı

Knowunity'yi keşfedinceye kadar ödevlerimi zamanında tamamlamakta zorlanıyordum, Knowunity sadece kendi ders notlarımı yüklemeyi kolaylaştırmakla kalmıyor, aynı zamanda çalışmamı daha hızlı ve verimli hale getiren harika özetler de sunuyor.

Thomas R

iOS kullanıcısı

Ödevlerim için önemli bilgilerin tümünü bulmak her zaman bir zorluktu - Knowunity'yi kullanmaya başladığımdan beri, ders notlarımı kolayca yükleyebilir ve başkalarının özetlerinden faydalanabilirim, bu da organizasyon konusunda bana çok yardımcı oluyor.

Lisa M

Android kullanıcısı

Ders çalışırken genellikle yeterince genel bakışa sahip olmadığımı hissederdim, ama Knowunity'yi kullanmaya başladığımdan beri bu artık sorun değil - ders notlarımı yüklüyorum ve platformda her zaman yardımcı özetler buluyorum, bu da öğrenmemi çok daha kolaylaştırıyor.

David K

iOS kullanıcısı

Uygulama acayip iyi! Konuyu yazıyorum hemen yanıt alıyorum. Bi şeyi anlamak için 10 tane youtube videosu izlemem gerekmiyor. Kesssinlikle tavsiye ederim!

Sudenaz Ocak

Android kullanıcısı

Matematikte baya kötüydüm ama bu uygulama sayesinde şimdi daha iyiyim. Uygulamayı yapanlara için çok teşekkürler!

G.B.

Android kullanıcısı

Sunumlarım için tüm bilgileri toplamak gerçekten zordu. Ama Knowunity'yi kullanmaya başladığımdan beri, notlarımı yüklüyorum ve başkalarından harika özetler buluyorum - bu da çalışmamı çok daha verimli hale getiriyor!

Julia S

Android kullanıcısı

Tüm çalışma materyalleriyle sürekli stres altındaydım, ama Knowunity'yi kullanmaya başladığımdan beri, notlarımı yüklüyor ve başkalarının harika özetlerine bakıyorum - her şeyi daha iyi yönetmemi sağlıyor ve çok daha az stresli.

Marco B

iOS kullanıcısı

Ödevlerim için doğru materyalleri bulmak her zaman zordu. Şimdi sadece notlarımı Knowunity'ye yüklüyorum ve başkalarından en iyi özetleri alıyorum - her şeyi daha hızlı anlamama yardımcı oluyor ve notlarımı yükseltiyor.

Sarah L

Android kullanıcısı

Eskiden okul materyallerini Google'da aramakla saatler harcardım, ama şimdi sadece notlarımı Knowunity'ye yüklüyorum ve başkalarının faydalı özetlerine bakıyorum - sınavlara hazırlanırken kendimi çok daha güvende hissediyorum.

Paul T

iOS kullanıcısı

Uygulama çok kolay kullanılıyor ve güzel tasarlanmış. Şu ana kadar aradığım her şeyi buldum ve sunumlardan çok şey öğrendim! Kesinlikle ödevlerim için hep kullanacağım!

A.S.

iOS kullanıcısı

Uygulama çok iyi. Çok fazla ders notu ve yardımlaşma var. Örneğin benim problem yaşadığım bir ders Geometriydi ve ANINDA yardım ettiler beraber hem sorularımı çözdük hem konu anlatımı buldum. Herkese tavsiye ederim.

S.L.

Android kullanıcısı

BEN ŞOK. Reklamını sık sık gördüğüm için uygulamayı denedim ve gerçekten hayran kaldım. Bu uygulama okul için tam ihtiyacım olan şey. Anında ödev yardımı, konu anlatımı, örnek sınavlar, flaşkartlar hepsi hepsi var, şiddetle tavsiye ederim ✅

A.

iOS kullanıcısı

Knowunity'yi keşfedinceye kadar ödevlerimi zamanında tamamlamakta zorlanıyordum, Knowunity sadece kendi ders notlarımı yüklemeyi kolaylaştırmakla kalmıyor, aynı zamanda çalışmamı daha hızlı ve verimli hale getiren harika özetler de sunuyor.

Thomas R

iOS kullanıcısı

Ödevlerim için önemli bilgilerin tümünü bulmak her zaman bir zorluktu - Knowunity'yi kullanmaya başladığımdan beri, ders notlarımı kolayca yükleyebilir ve başkalarının özetlerinden faydalanabilirim, bu da organizasyon konusunda bana çok yardımcı oluyor.

Lisa M

Android kullanıcısı

Ders çalışırken genellikle yeterince genel bakışa sahip olmadığımı hissederdim, ama Knowunity'yi kullanmaya başladığımdan beri bu artık sorun değil - ders notlarımı yüklüyorum ve platformda her zaman yardımcı özetler buluyorum, bu da öğrenmemi çok daha kolaylaştırıyor.

David K

iOS kullanıcısı

Uygulama acayip iyi! Konuyu yazıyorum hemen yanıt alıyorum. Bi şeyi anlamak için 10 tane youtube videosu izlemem gerekmiyor. Kesssinlikle tavsiye ederim!

Sudenaz Ocak

Android kullanıcısı

Matematikte baya kötüydüm ama bu uygulama sayesinde şimdi daha iyiyim. Uygulamayı yapanlara için çok teşekkürler!

G.B.

Android kullanıcısı

Sunumlarım için tüm bilgileri toplamak gerçekten zordu. Ama Knowunity'yi kullanmaya başladığımdan beri, notlarımı yüklüyorum ve başkalarından harika özetler buluyorum - bu da çalışmamı çok daha verimli hale getiriyor!

Julia S

Android kullanıcısı

Tüm çalışma materyalleriyle sürekli stres altındaydım, ama Knowunity'yi kullanmaya başladığımdan beri, notlarımı yüklüyor ve başkalarının harika özetlerine bakıyorum - her şeyi daha iyi yönetmemi sağlıyor ve çok daha az stresli.

Marco B

iOS kullanıcısı

Ödevlerim için doğru materyalleri bulmak her zaman zordu. Şimdi sadece notlarımı Knowunity'ye yüklüyorum ve başkalarından en iyi özetleri alıyorum - her şeyi daha hızlı anlamama yardımcı oluyor ve notlarımı yükseltiyor.

Sarah L

Android kullanıcısı

Eskiden okul materyallerini Google'da aramakla saatler harcardım, ama şimdi sadece notlarımı Knowunity'ye yüklüyorum ve başkalarının faydalı özetlerine bakıyorum - sınavlara hazırlanırken kendimi çok daha güvende hissediyorum.

Paul T

iOS kullanıcısı

 

Biyoloji

1.714

31 Ara 2025

11 sayfa

TYT Biyoloji Detaylı Konu Özeti - Bölüm 1

M

museasteria

@museasteria

Biyoloji öğrenirken kafanda bir sürü terim ve kavram birbirine karışıyor mu? Bu özette TYT Biyoloji'deki en önemli konuları adım adım öğreneceksin. Hücre yapılarından ekosistem ilişkilerine, protein sentezinden madde döngülerine kadar her şey artık çok daha kolay anlaşılacak!

TYT BİYOLOJİ: CANLILARIN TEMEL BİLEŞENLERİ

INORGANİKLER
- Üretilmez.
- Enerji vermez.
- Dinçlik verir.
- Doğada bulunur.
- Sindirilmez.
- D

Ders notlarını görmek için kaydolÜcretsiz!

Tüm belgeleri görebilirsin

Notlarını Yükselt

Milyonlarca öğrenciye katıl

Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun

Canlıların Temel Bileşenleri

Canlıları oluşturan maddeler iki ana gruba ayrılır: inorganik ve organik maddeler. İnorganikte su ve mineraller var, organiklerde ise karbonhidrat, protein, yağ, vitamin ve nükleik asitler bulunuyor.

Su, canlı vücudunun en az %60'ını oluşturuyor ve enzimlerin çalışması için mutlaka gerekli. Mineraller ise Mg, Fe, Zn gibi elementler olup enzimlere yardım ediyor.

Karbonhidratlar enerji kaynağımız. Glikoz kan şekeri, fruktoz meyve şekeri, galaktoz da süt şekerine katılıyor. İkilileri (maltoz, sükroz, laktoz) ve çokluları (nişasta, glikojen, selüloz) var.

Proteinler amino asitlerin peptit bağlarıyla birleşmesiyle oluşur. Enzim olarak görev yapanlar fonksiyonel, hücre yapısında bulunanlar yapısal protein diye adlandırılıyor. Enerji verme sırası: Karbonhidrat → Yağ → Protein şeklindedir.

Önemli: Enerji verimi açısından 1 gram yağ, 1 gram karbonhidrattan ve proteinden daha fazla enerji verir!

TYT BİYOLOJİ: CANLILARIN TEMEL BİLEŞENLERİ

INORGANİKLER
- Üretilmez.
- Enerji vermez.
- Dinçlik verir.
- Doğada bulunur.
- Sindirilmez.
- D

Ders notlarını görmek için kaydolÜcretsiz!

Tüm belgeleri görebilirsin

Notlarını Yükselt

Milyonlarca öğrenciye katıl

Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun

Hücre ve Yapısı

Hücre zarı çift katlı fosfolipit yapıda, seçici geçirgen ve esnek bir yapı. Hücreye ne gireceğine, ne çıkacağına karar veren kapıcı gibi düşün.

Organeller hücrenin fabrika bölümleri gibi çalışıyor. Ribozom protein üretiyor, mitokondri ATP enerjisi sağlıyor, çekirdek hücreyi yönetiyor ve kalıtım bilgilerini saklıyor.

Endoplazmik retikulum hücre içi kanallar sistemi. Ribozomlu olanı protein üretir, ribozumsuz olanı yağ ve karbonhidrat üretir. Golgi salgıları paketler, lizozom hücre içi temizlikçisi.

Bitki hücrelerinde kloroplast fotosentez yapar, koful su depolar ve renk verir. Hücre duvarı bitkiye destek sağlar, selülozdan yapılmış sert bir yapı.

Not: Çift zarlı organeller (çekirdek, mitokondri, kloroplast) kendi DNA'ları var, tek başlarına protein üretebiliyorlar!

TYT BİYOLOJİ: CANLILARIN TEMEL BİLEŞENLERİ

INORGANİKLER
- Üretilmez.
- Enerji vermez.
- Dinçlik verir.
- Doğada bulunur.
- Sindirilmez.
- D

Ders notlarını görmek için kaydolÜcretsiz!

Tüm belgeleri görebilirsin

Notlarını Yükselt

Milyonlarca öğrenciye katıl

Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun

Madde Geçiş Yöntemleri

Hücre zarından madde geçişi iki şekilde olur: pasif (enerji harcamaz) ve aktif (enerji harcar).

Basit difüzyon küçük moleküllerin yoğun yerden az yoğun yere geçmesi. Kolaylaştırılmış difüzyon ise por proteinler yardımıyla oluyor. Ozmoz suyun difüzyonu, su her zaman az olduğu yere gidiyor.

Aktif taşıma enerji harcayarak maddeyi az yoğun yerden çok yoğun yere taşır. Bu tip bir tepeyi çıkarmaya benzer - enerji gerekir.

Endositoz büyük molekülleri koful yaparak hücreye alma, eksositoz ise atma işlemi. İzotonik ortamda hücre dengede, hipotonik ortamda şişer, hipertonik ortamda büzüşür.

Dikkat: Çeperli hücrelerde hemoliz olmaz, bunun yerine plazmoliz olur. Çünkü hücre duvarı koruma sağlar.

TYT BİYOLOJİ: CANLILARIN TEMEL BİLEŞENLERİ

INORGANİKLER
- Üretilmez.
- Enerji vermez.
- Dinçlik verir.
- Doğada bulunur.
- Sindirilmez.
- D

Ders notlarını görmek için kaydolÜcretsiz!

Tüm belgeleri görebilirsin

Notlarını Yükselt

Milyonlarca öğrenciye katıl

Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun

Ekolojik Terimler

Ekosistem canlılar ve çevre faktörlerinin oluşturduğu sistemdir. Habitat canlının adresi, niş ise işi demek.

Popülasyon aynı türden canlılar, komünite farklı türlerden canlıların topluluğu. Biyom büyük yaşam alanı (çöller, ormanlar gibi), biyosfer tüm canlıların yaşadığı alan.

Endemik tür sadece belirli yerde yaşayan tür (Van kedisi gibi). Baskın tür en çok görülen tür, kilit taşı tür ekosistem için en önemli tür.

Süksesyon bir yerdeki türlerin zamanla değişmesi. Birincil süksesyon hiç canlı olmayan yerde, ikincil süksesyon canlı olan yerde gerçekleşir.

Örnekle: Türkiye ekoton ülke - farklı iklim bölgelerinin kesişim noktasında olduğu için türce çok zengin!

TYT BİYOLOJİ: CANLILARIN TEMEL BİLEŞENLERİ

INORGANİKLER
- Üretilmez.
- Enerji vermez.
- Dinçlik verir.
- Doğada bulunur.
- Sindirilmez.
- D

Ders notlarını görmek için kaydolÜcretsiz!

Tüm belgeleri görebilirsin

Notlarını Yükselt

Milyonlarca öğrenciye katıl

Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun

Besin Piramidi

Enerji piramidinde üreticilerden tüketicilere doğru enerji aktarılır. Her kademede enerjinin sadece %10'u üst kademeye geçer, %90'ı ısı olarak kaybolur.

Biyolojik birikim zehirli maddelerin piramit yukarı çıktıkça artması. En üstteki canlılar (yırtıcılar) en fazla zehir biriktirdiği için ilk önce nesilleri tükeniyor.

Popülasyon ekolojisinde av-avcı ilişkisi önemli. Avcı sayısı arttıkça av azalır, av azalınca avcı da azalmaya başlar. Doğada denge böyle korunur.

Rekabet aynı kaynakları kullanan türler arasında olur. Tür içi rekabet aslanaslanaslan-aslan ve türler arası rekabet aslansırtlanaslan-sırtlan vardır.

Taşıma kapasitesi: Her ekosistemin belirli sayıda canlıyı besleyebilme sınırı var. Bu aşılırsa çevre direnci devreye girer!

TYT BİYOLOJİ: CANLILARIN TEMEL BİLEŞENLERİ

INORGANİKLER
- Üretilmez.
- Enerji vermez.
- Dinçlik verir.
- Doğada bulunur.
- Sindirilmez.
- D

Ders notlarını görmek için kaydolÜcretsiz!

Tüm belgeleri görebilirsin

Notlarını Yükselt

Milyonlarca öğrenciye katıl

Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun

Canlılar Arası Beslenme İlişkisi

Ototrof canlılar kendi besinini üretir. Fotoototroflar güneş ışığıyla (bitkiler), kemoototroflar ise kimyasal enerjiyle (bazı bakteriler) besin yapar.

Heterotrof canlılar hazır besin alır. Otçullar (koyun, at), etçiller (aslan, atmaca) ve hepçiller (insan, maymun) vardır.

Simbiyoz birlikte yaşama demek. Mutualizmde (+/+) ikisi de kazanır arıc\cic\cekarı-çiçek, kommensalizmde (+/0) biri kazanır diğeri etkilenmez ko¨pekbalıg˘ıvantuzbalıg˘ıköpekbalığı-vantuz balığı.

Parazitlikte (+/-) biri kazanır diğeri zarar görür. Dış parazitler (bit, pire) vücut dışında, iç parazitler (tenya, bağırsak solucanı) vücut içinde yaşar.

Liken örneği: Mantar ve algin mükemmel işbirliği - mantar su sağlar, alg besin üretir. İkisi de kazanır!

TYT BİYOLOJİ: CANLILARIN TEMEL BİLEŞENLERİ

INORGANİKLER
- Üretilmez.
- Enerji vermez.
- Dinçlik verir.
- Doğada bulunur.
- Sindirilmez.
- D

Ders notlarını görmek için kaydolÜcretsiz!

Tüm belgeleri görebilirsin

Notlarını Yükselt

Milyonlarca öğrenciye katıl

Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun

Ekosistemde Madde Döngüleri

Su döngüsü buharlaşma, yoğuşma ve yağışla devam eder. Her yıl buharlaşan su = düşen yağış miktarı, ama küresel ısınma bu dengeyi bozuyor.

Azot döngüsünde atmosferdeki azot (%78) azot bağlayıcı bakteriler tarafından bitkiler için kullanılabilir hale getirilir. Rhizobium bakterileri baklagillerin köklerinde yaşar.

Karbon döngüsünde CO₂ fotosentezle besin haline gelir, solunumla tekrar CO₂'ye dönüşür. Fosil yakıt kullanımı bu döngüyü bozarak küresel ısınmaya neden oluyor.

Fosfor döngüsünde atmosferde serbest fosfor yok. Kayaçlardan çıkan fosfor toprakta birikir, canlılardan geçer ve tekrar toprağa döner.

Sera etkisi: CO₂ artışı → sıcaklık artışı → buzul erimesi → deniz seviyesi yükselir. Bu zincir tepkiyi durdurmak elimizde!

TYT BİYOLOJİ: CANLILARIN TEMEL BİLEŞENLERİ

INORGANİKLER
- Üretilmez.
- Enerji vermez.
- Dinçlik verir.
- Doğada bulunur.
- Sindirilmez.
- D

Ders notlarını görmek için kaydolÜcretsiz!

Tüm belgeleri görebilirsin

Notlarını Yükselt

Milyonlarca öğrenciye katıl

Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun

Canlılarda Enerji Dönüşümleri

ATP canlıların enerji parası. Adenin + riboz + 3 fosfat grup = ATP. Yüksek enerjili bağlar kırılınca enerji açığa çıkar.

Aerobik solunumda oksijen kullanılarak glikozdan 32 ATP elde edilir. Anaerobik solunumda oksijen yok, sadece 2 ATP çıkar ama daha hızlı.

Fotosentez ışık enerjisiyle CO₂ + H₂O'dan glikoz üretme. Sadece klorofilli canlılar yapabilir. Kemosentez ise kimyasal enerjiyle besin üretme, bazı bakteriler yapar.

Fermentasyon anaerobik solunumun özel hali. Etil alkol fermentasyonunda maya CO₂ çıkarır, laktik asit fermentasyonunda kas hücrelerinde laktik asit birikir.

Karşılaştırma: 1 glikoz molekülünden aerobik solunumda 32 ATP, anaerobik solunumda sadece 2 ATP çıkar - fark büyük!

TYT BİYOLOJİ: CANLILARIN TEMEL BİLEŞENLERİ

INORGANİKLER
- Üretilmez.
- Enerji vermez.
- Dinçlik verir.
- Doğada bulunur.
- Sindirilmez.
- D

Ders notlarını görmek için kaydolÜcretsiz!

Tüm belgeleri görebilirsin

Notlarını Yükselt

Milyonlarca öğrenciye katıl

Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun

Nükleik Asitler - Protein Sentezi

DNA çift zincirli, A-T ve G-C eşitlikleri var. RNA tek zincirli, T yerine U var. DNA kalıtımı taşır, RNA protein sentezinde görevli.

Santral dogma: DNA → RNA → Protein. Replikasyon DNA'nın kendini kopyalaması, transkripsiyon DNA'dan RNA yapılması, translasyon RNA'dan protein yapılması.

Protein sentezi ribozomlarda olur. mRNA kalıp, tRNA amino asit taşır. Ribozom mRNA'yı okuyarak amino asitleri peptit bağlarıyla birleştirir.

Prokaryotlarda (bakteri) bu işlemler sitoplazmada, ökaryotlarda (bitki, hayvan) DNA işlemleri çekirdekte, protein sentezi sitoplazmada olur.

Önemli detay: Protein sentezinde amino asit artar, su artar, peptit bağı artar ama DNA, enzim, ribozom sayısı değişmez - onlar sadece yardımcı!

TYT BİYOLOJİ: CANLILARIN TEMEL BİLEŞENLERİ

INORGANİKLER
- Üretilmez.
- Enerji vermez.
- Dinçlik verir.
- Doğada bulunur.
- Sindirilmez.
- D

Ders notlarını görmek için kaydolÜcretsiz!

Tüm belgeleri görebilirsin

Notlarını Yükselt

Milyonlarca öğrenciye katıl

Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun

TYT BİYOLOJİ: CANLILARIN TEMEL BİLEŞENLERİ

INORGANİKLER
- Üretilmez.
- Enerji vermez.
- Dinçlik verir.
- Doğada bulunur.
- Sindirilmez.
- D

Ders notlarını görmek için kaydolÜcretsiz!

Tüm belgeleri görebilirsin

Notlarını Yükselt

Milyonlarca öğrenciye katıl

Kaydolduğunda Hizmet Şartları ve Gizlilik Politikasını kabul etmiş olursun

Hiç sormayacaksın sanmıştık...

Knowunity yapay zeka arkadaşı nedir?

Yapay zeka arkadaşımız öğrencilerin ihtiyaçlarına göre özel olarak tasarlanmıştır. Platformda bulunan milyonlarca içeriğe dayanarak öğrencilere gerçekten anlamlı ve ilgili yanıtlar verebiliyoruz. Ancak mesele sadece cevaplar değil, refakatçi aynı zamanda kişiselleştirilmiş öğrenme planları, sınavlar veya sohbet içerikleri ve öğrencilerin becerilerine ve gelişimlerine dayalı %100 kişiselleştirme ile öğrencilere günlük öğrenme zorluklarında rehberlik ediyor.

Knowunity uygulamasını nereden indirebilirim?

Uygulamayı Google Play Store ve Apple App Store'dan indirebilirsiniz.

Knowunity ücretsiz mi?

Knowunity uygulaması ücretsiz! Uygulamamız çok yakında indirmeye hazır olacak, bekle bizi. 💙

33

Akıllı Araçlar YENİ

Bu notu şunlara dönüştür: ✓ 50+ Alıştırma Sorusu ✓ Etkileşimli Flash Kartları ✓ Tam Deneme Sınavı ✓ Kompozisyon Taslakları

Deneme Sınavı
Quiz
Flashcard
Kompozisyon

Aradığını bulamıyor musun? Diğer derslere göz at.

Kullanıcılarımızdan yorumlar. Onlar her şeyi çok beğendi — sen de beğeneceksin.

4.9/5

App Store

4.8/5

Google Play

Uygulama çok kolay kullanılıyor ve güzel tasarlanmış. Şu ana kadar aradığım her şeyi buldum ve sunumlardan çok şey öğrendim! Kesinlikle ödevlerim için hep kullanacağım!

A.S.

iOS kullanıcısı

Uygulama çok iyi. Çok fazla ders notu ve yardımlaşma var. Örneğin benim problem yaşadığım bir ders Geometriydi ve ANINDA yardım ettiler beraber hem sorularımı çözdük hem konu anlatımı buldum. Herkese tavsiye ederim.

S.L.

Android kullanıcısı

BEN ŞOK. Reklamını sık sık gördüğüm için uygulamayı denedim ve gerçekten hayran kaldım. Bu uygulama okul için tam ihtiyacım olan şey. Anında ödev yardımı, konu anlatımı, örnek sınavlar, flaşkartlar hepsi hepsi var, şiddetle tavsiye ederim ✅

A.

iOS kullanıcısı

Knowunity'yi keşfedinceye kadar ödevlerimi zamanında tamamlamakta zorlanıyordum, Knowunity sadece kendi ders notlarımı yüklemeyi kolaylaştırmakla kalmıyor, aynı zamanda çalışmamı daha hızlı ve verimli hale getiren harika özetler de sunuyor.

Thomas R

iOS kullanıcısı

Ödevlerim için önemli bilgilerin tümünü bulmak her zaman bir zorluktu - Knowunity'yi kullanmaya başladığımdan beri, ders notlarımı kolayca yükleyebilir ve başkalarının özetlerinden faydalanabilirim, bu da organizasyon konusunda bana çok yardımcı oluyor.

Lisa M

Android kullanıcısı

Ders çalışırken genellikle yeterince genel bakışa sahip olmadığımı hissederdim, ama Knowunity'yi kullanmaya başladığımdan beri bu artık sorun değil - ders notlarımı yüklüyorum ve platformda her zaman yardımcı özetler buluyorum, bu da öğrenmemi çok daha kolaylaştırıyor.

David K

iOS kullanıcısı

Uygulama acayip iyi! Konuyu yazıyorum hemen yanıt alıyorum. Bi şeyi anlamak için 10 tane youtube videosu izlemem gerekmiyor. Kesssinlikle tavsiye ederim!

Sudenaz Ocak

Android kullanıcısı

Matematikte baya kötüydüm ama bu uygulama sayesinde şimdi daha iyiyim. Uygulamayı yapanlara için çok teşekkürler!

G.B.

Android kullanıcısı

Sunumlarım için tüm bilgileri toplamak gerçekten zordu. Ama Knowunity'yi kullanmaya başladığımdan beri, notlarımı yüklüyorum ve başkalarından harika özetler buluyorum - bu da çalışmamı çok daha verimli hale getiriyor!

Julia S

Android kullanıcısı

Tüm çalışma materyalleriyle sürekli stres altındaydım, ama Knowunity'yi kullanmaya başladığımdan beri, notlarımı yüklüyor ve başkalarının harika özetlerine bakıyorum - her şeyi daha iyi yönetmemi sağlıyor ve çok daha az stresli.

Marco B

iOS kullanıcısı

Ödevlerim için doğru materyalleri bulmak her zaman zordu. Şimdi sadece notlarımı Knowunity'ye yüklüyorum ve başkalarından en iyi özetleri alıyorum - her şeyi daha hızlı anlamama yardımcı oluyor ve notlarımı yükseltiyor.

Sarah L

Android kullanıcısı

Eskiden okul materyallerini Google'da aramakla saatler harcardım, ama şimdi sadece notlarımı Knowunity'ye yüklüyorum ve başkalarının faydalı özetlerine bakıyorum - sınavlara hazırlanırken kendimi çok daha güvende hissediyorum.

Paul T

iOS kullanıcısı

Uygulama çok kolay kullanılıyor ve güzel tasarlanmış. Şu ana kadar aradığım her şeyi buldum ve sunumlardan çok şey öğrendim! Kesinlikle ödevlerim için hep kullanacağım!

A.S.

iOS kullanıcısı

Uygulama çok iyi. Çok fazla ders notu ve yardımlaşma var. Örneğin benim problem yaşadığım bir ders Geometriydi ve ANINDA yardım ettiler beraber hem sorularımı çözdük hem konu anlatımı buldum. Herkese tavsiye ederim.

S.L.

Android kullanıcısı

BEN ŞOK. Reklamını sık sık gördüğüm için uygulamayı denedim ve gerçekten hayran kaldım. Bu uygulama okul için tam ihtiyacım olan şey. Anında ödev yardımı, konu anlatımı, örnek sınavlar, flaşkartlar hepsi hepsi var, şiddetle tavsiye ederim ✅

A.

iOS kullanıcısı

Knowunity'yi keşfedinceye kadar ödevlerimi zamanında tamamlamakta zorlanıyordum, Knowunity sadece kendi ders notlarımı yüklemeyi kolaylaştırmakla kalmıyor, aynı zamanda çalışmamı daha hızlı ve verimli hale getiren harika özetler de sunuyor.

Thomas R

iOS kullanıcısı

Ödevlerim için önemli bilgilerin tümünü bulmak her zaman bir zorluktu - Knowunity'yi kullanmaya başladığımdan beri, ders notlarımı kolayca yükleyebilir ve başkalarının özetlerinden faydalanabilirim, bu da organizasyon konusunda bana çok yardımcı oluyor.

Lisa M

Android kullanıcısı

Ders çalışırken genellikle yeterince genel bakışa sahip olmadığımı hissederdim, ama Knowunity'yi kullanmaya başladığımdan beri bu artık sorun değil - ders notlarımı yüklüyorum ve platformda her zaman yardımcı özetler buluyorum, bu da öğrenmemi çok daha kolaylaştırıyor.

David K

iOS kullanıcısı

Uygulama acayip iyi! Konuyu yazıyorum hemen yanıt alıyorum. Bi şeyi anlamak için 10 tane youtube videosu izlemem gerekmiyor. Kesssinlikle tavsiye ederim!

Sudenaz Ocak

Android kullanıcısı

Matematikte baya kötüydüm ama bu uygulama sayesinde şimdi daha iyiyim. Uygulamayı yapanlara için çok teşekkürler!

G.B.

Android kullanıcısı

Sunumlarım için tüm bilgileri toplamak gerçekten zordu. Ama Knowunity'yi kullanmaya başladığımdan beri, notlarımı yüklüyorum ve başkalarından harika özetler buluyorum - bu da çalışmamı çok daha verimli hale getiriyor!

Julia S

Android kullanıcısı

Tüm çalışma materyalleriyle sürekli stres altındaydım, ama Knowunity'yi kullanmaya başladığımdan beri, notlarımı yüklüyor ve başkalarının harika özetlerine bakıyorum - her şeyi daha iyi yönetmemi sağlıyor ve çok daha az stresli.

Marco B

iOS kullanıcısı

Ödevlerim için doğru materyalleri bulmak her zaman zordu. Şimdi sadece notlarımı Knowunity'ye yüklüyorum ve başkalarından en iyi özetleri alıyorum - her şeyi daha hızlı anlamama yardımcı oluyor ve notlarımı yükseltiyor.

Sarah L

Android kullanıcısı

Eskiden okul materyallerini Google'da aramakla saatler harcardım, ama şimdi sadece notlarımı Knowunity'ye yüklüyorum ve başkalarının faydalı özetlerine bakıyorum - sınavlara hazırlanırken kendimi çok daha güvende hissediyorum.

Paul T

iOS kullanıcısı