Canlıların Ortak Özellikleri

Canlılar hücre yapılarına göre prokaryot (çekirdeksiz - bakteri ve arkeler) ve ökaryot (çekirdekli - bitki, mantar, hayvan) olarak ayrılır. Beslenme şekillerine göre ise ototrof (kendi besinini üretebilen - yeşil bitkiler, siyanobakteriler) ve heterotrof (hazır besinlerle beslenen - mantarlar, hayvanlar) olarak ikiye ayrılırlar.

Tüm canlılar hareket eder, ancak bu hareket şekilleri farklıdır. Hayvanlar aktif hareket ederken, bitkiler pasif hareket (yönelme, ırganma) gösterir. Tek hücreli canlılar ise sil ve kamçı gibi özel yapılarla hareket eder. Adaptasyon (uyum) canlıların yaşamlarını sürdürmek için geliştirdikleri kalıtsal özellikleri ve davranışlarıdır.

Canlılarda organizasyon sistemi vardır. Bu düzen atomdan organizmaya kadar hiyerarşik bir yapıdadır: Atom → Molekül → Organel → Hücre → Doku → Organ → Sistem → Organizma. Üreme ise eşeysiz (tek başına, genetik yapı değiştirmeden) ve eşeyli (anne ve babadan özellik aktarımı ile) olarak iki şekilde gerçekleşir.

Metabolizma tüm canlıların ortak özelliğidir ve yapım (anabolizma) ile yıkım (katabolizma) olaylarını içerir. Anabolizmada basit moleküller birleşerek büyük karmaşık moleküller oluşturulur (fotosentez gibi). Katabolizmada ise büyük moleküller parçalanarak enerji açığa çıkar (solunum gibi).

Önemli Not: Fermentasyon, solunum değildir! Solunum, enerji üretimi için oksijen kullanırken, fermentasyon oksijensiz ortamda gerçekleşir.