Karbonhidratlar ve Çeşitleri
Karbonhidratlar üç temel gruba ayrılır: monosakkaritler, disakkaritler ve polisakkaritler. Bu sınıflandırma, moleküllerindeki şeker birimleri sayısına göre yapılır.
Monosakkaritler en basit şeker yapısına sahiptir. 5 karbonlu (pentoz) ve 6 karbonlu (heksoz) olarak ikiye ayrılırlar. Pentoz grubunda riboz (RNA'da bulunur) ve deoksiriboz (DNA'da bulunur) vardır. Heksoz grubunda ise glikoz (üzüm şekeri), fruktoz (meyve şekeri) ve galaktoz (süt şekeri) bulunur. Hepsinin kapalı formülü aynıdır: C₆H₁₂O₆.
Disakkaritler, iki monosakkaritin birleşmesiyle oluşur. Örneğin: maltoz (glikoz+glikoz), laktoz (glikoz+galaktoz) ve sukroz (glikoz+fruktoz). Polisakkaritler ise çok sayıda monosakkaritin birleşmesiyle oluşur ve bunlara nişasta, glikojen, kitin ve selüloz örnek verilebilir.
Biliyor muydun? Glikoz, fruktoz ve galaktoz birbirinin izomeridir. Yani kimyasal formülleri aynı olmasına rağmen (C₆H₁₂O₆), atom dizilimleri farklıdır. Vücudumuzda, özellikle karaciğerde bu moleküller birbirine dönüşebilir!
