Oksijensiz Solunum ve Fermantasyon
Oksijensiz solunumda son elektron alıcısı oksijen yerine başka inorganik moleküllerdir (SO₄, S, NO₃, Fe, CO₂). Bu moleküllerin elektron çekim güçleri oksijene göre daha az olduğundan, üretilen ATP miktarı da azdır. Nitrifikasyon, denitrifikasyon yapan bakteriler ile mor sülfür ve kükürt bakterileri oksijensiz solunum yaparlar.
Fermantasyon sadece sitoplazmada gerçekleşir ve elektron taşıma sistemi kullanılmaz. İki temel tipi vardır: etil alkol fermantasyonu ve laktik asit fermantasyonu. Her ikisinde de ATP üretimi sadece glikoliz evresinde gerçekleşir ve net 2 ATP kazanılır.
Etil alkol fermantasyonu maya hücreleri, bitki tohumları ve bazı bakterilerde görülür. Bu süreçte pirüvat, asetaldehite dönüşürken CO₂ çıkışı olur, sonra da etil alkol oluşur. Laktik asit fermantasyonu ise glikoliz sonrası pirüvatın doğrudan laktik aside dönüşmesiyle gerçekleşir ve CO₂ çıkışı olmaz. Bu süreç gizgili kas hücrelerinde, alyuvarlarda ve bazı bakterilerde görülür.
💡 Yorucu egzersiz sırasında kaslarında hissettiğin yanma ve ağrı hissi, laktik asit fermantasyonu sonucu oluşan laktik asitten kaynaklanır! Yeterli oksijen olmadığında, kasların hızla enerji üretmek için fermantasyona başvurur.