ATP'nin Yapısı ve Özellikleri
ATP, yani Adenozin Trifosfat, tüm canlılar için evrensel enerji molekülüdür. Yapısında adenin azotlu bazı, 5 karbonlu riboz şekeri ve 3 fosfat grubu bulunur. En önemli özelliği, fosfat bağlarında saklanan yüksek enerjidir - her bağda 7300 cal/mol enerji vardır.
ATP oldukça kararsız bir moleküldür, bu yüzden hücrelerde depolanamaz. Hücre zarından da geçemediği için her hücre kendi ATP'sini üretmek zorundadır. Bu durum, tüm canlı hücrelerin sürekli enerji üretimi yapmasını gerektirir.
Fosforilasyon (ATP üretimi) endergonik bir tepkimedir, yani enerji alır. Defosforilasyon (ATP tüketimi) ise ekzergonik tepkimedir, enerji verir. Bu döngü, hücresel yaşamın temelini oluşturur.
💡 Hatırla: ATP = Adenin + Riboz + 3 Fosfat = Evrensel enerji parası!