Calvin Döngüsü ve Organik Bileşikler
2. Işıktan Bağımsız Reaksiyonlar (Calvin Döngüsü):
Bu aşama stromada gerçekleşir ve ışığa bağımlı reaksiyonlarda üretilen ATP ve NADPH kullanılır. Calvin döngüsünde, CO₂ ile NADPH'nin hidrojenleri birleştirilerek 3 karbonlu PGAL (fosfogliseraldehit) molekülleri sentezlenir.
PGAL, fotosentezin ana ürünüdür ve farklı organik bileşiklere dönüşebilir. Üretilen PGAL'in bir kısmı glikoz, yağ asidi, gliserol, amino asit, vitamin, nükleotit ve hormon gibi organik bileşiklere dönüştürülür. Diğer kısmı ise CO₂ alıcı moleküle dönüştürülerek Calvin döngüsünün devamını sağlar.
Calvin döngüsünde, 6 molekül CO₂'nin tutulması ve işlenmesi için 12 ATP ve 12 NADPH harcanır. Bu süreç sonunda 2 PGAL molekülü üretilir. PGAL, glikozun yanı sıra galaktoz, fruktoz, maltoz, sakkaroz gibi şekerlerin yapı taşı olabilir. Ayrıca nişasta ve selüloz gibi polisakkaritlerin de temelini oluşturur.
Kloroplastlarda gerçekleşen tüm bu tepkimelerde görevli enzimler, kloroplast stromasında bulunan ribozomlarda üretilir. Bu sayede kloroplast, bitkilerin kendi besinlerini üretmesinde kilit rol oynayan özerk bir organeldir.
💪 Önemli Nokta: Calvin döngüsünün devamlılığı, bitkilerin fotosentez yapabilmesi için hayati önemdedir. Döngünün bir kısmının besin üretimine, bir kısmının da döngü devamlılığına ayrılması kusursuz bir metabolik dengedir.