Azot Döngüsü
Atmosferde %78 oranında azot gazı bulunuyor ama canlılar bunu direkt kullanamıyor. Bu yüzden azotun kullanılabilir forma dönüştürülmesi gerekiyor - işte burada azot döngüsü devreye giriyor!
Azot fiksasyonu ile başlayan süreçte, atmosferdeki N₂ gazı NH₃ veya NH₄⁺ formuna dönüşüyor. Bu dönüşüm ya doğal yollarla (yıldırım) ya da Rhizobium bakterileri sayesinde oluyor. Baklagillerin köklerinde yaşayan bu bakteriler, bitkilere azot sağlayarak karşılıklı yarar ilişkisi kuruyorlar.
Nitrifikasyon sürecinde nitrit ve nitrat bakterileri devreye giriyor. NH₃ önce NO₂⁻'ye, sonra NO₃⁻'ye dönüştürülüyor. Bu bakteriler kemosenter olduklarından oksijensiz solunum yapabiliyorlar. Oluşan azot tuzları artık bitkiler tarafından kullanılabiliyor!
Döngünün son aşamasında denitrifikasyon gerçekleşiyor. Topraktaki azot tuzları tekrar atmosfere geri dönüyor ve döngü tamamlanıyor. Bu sayede doğadaki azot dengesi korunuyor ve atmosferdeki oksijen seyreltilerek solunabilir hale geliyor.
Dikkat! Atmosferdeki yüksek azot oranı, oksijeni seyreltir ve yangın olaylarını azaltır - bu da yaşam için büyük avantaj!