Fotosenteze Yardımcı Yapılar
Fotosentezin gerçekleşmesini sağlayan üç önemli yapı vardır: yaprak, kloroplast, klorofil ve karotenoidler. Bu yapılar, ışık enerjisinin kimyasal enerjiye dönüştürülmesinde kritik rol oynar.
Yaprak, üst ve alt yüzeyindeki epidermis, iletim demetleri (ksilem ve floem) ve stoma adı verilen gaz alışverişini sağlayan açıklıklardan oluşur. Stomaların açılıp kapanması, fotosentez için gerekli CO₂ alımını kontrol eder.
Kloroplast, fotosentezin gerçekleştiği organeldir. İçinde kendi DNA'sı, RNA'sı ve ribozomu bulunur. Kloroplast, lameller ve stroma olmak üzere iki kısımdan oluşur. Işığa bağımlı reaksiyonlar tilakoit zarlarında, ışıktan bağımsız reaksiyonlar ise stromada gerçekleşir.
Klorofil, yeşil renkli bir pigment olup yapısında azot ve magnezyum bulunur. Karotenoidler ise klorofilin soğuramadığı dalga boylarındaki ışığı soğurarak yardımcı olur ve aşırı ışıktan klorofili korur.
⚠️ Unutma: Klorofilin yapısında demir (Fe) yoktur! Ancak klorofil sentezine katılan enzimlerde demir bulunur.